د - و بالاخره ، در مواردى نيز ممكن است ، همهء امور ياد شده مورد بررسى قرار گيرد و اثر تفسيرى يك مفسّر از جوانب گوناگون ، ارزيابى گردد .
آنچه دربارهء « روش تفسيرى معصومان عليهم السّلام » مورد نظر است ، بررسى گفتارهاى تفسيرى آنان به منظور آشنايى با شيوهها و يا برخى از شيوههايى است كه معصومان عليهم السّلام در برداشتهاى تفسيرى خود و در توضيح آيات و عبارات قرآنى به كار مىگرفتهاند ، بىگمان ، اين امكان وجود دارد كه اين امر در قالب يكى از موارد ياد شده يا همهء آن انجام پذيرد .
4 - 2 - ضرورت و نقش روششناسى در تفسير :
در فصل پيشين ، به خوبى روشن شد كه نخستين گام براى بهرهگيرى درست و روشمند از تفاسير مأثور ، شناخت آسيبها و آفتهاى آن و كسب آگاهى و مهارت در دستيابى به روايات صحيح و استوار و جداسازى آن از روايات ساختگى و بىاساس است كه به هر دليل ، در ميان تفاسير جاى گرفته است .
پس از آن ، به دوّمين مرحلهء اساسى در استفادهء شايسته و مطلوب از روايات تفسيرى مىرسيم و آن مرحلهء شناخت روشهاى تفسيرى معصومان عليهم السّلام است . به واقع ، ارزندهترين فايدهء ديگر باز كاوى روايات تفسيرى و مطالعهء دقيق آن ، پس از زدودن ناراستىها ، فراگيرى راه درست تفسير و برداشت روشمند از آيات قرآن و يادگيرى روشهاى صحيح فهم و تفسير آيات است .
بىگمان ، معصومان عليهم السّلام بيش و پيش از هر انسان ديگرى با كلام خداوند آشنا بودند و صوابترين برداشتها و تفسيرها را از آن داشتهاند و پيوند ناگستنى آنان با قرآن و فهم آگاهانه ، عميق و روشمندشان از آن ، سبب شده است تا در سخنان تفسيرى آنان ، ويژگىها ، برجستگىها و آموزههاى دلنشينى رخ نماند به گونهاى كه هر صاحبدل حقيقتجويى در آن بنگرد ، برترى و بىمانندى آن را از ته دل گواهى دهد .
دانشمند بزرگ و نامى اهل تسنّن ، عبد الكريم شهرستانى ، اين حقيقت را بر قلم خويش جارى ساخته . او كه گويى با مطالعه و انديشيدن در سخنان گهربار اهل بيت عليهم السّلام در تفسير ، به گنج پنهان و ناشناختهاى نائل شده است ، آن چنان شيفتهء گفتارهاى دلنشين آنان گشته است كه به حقّ ، بهرهء اصلى خود در فهم قرآن رامديون اهل بيت عليهم السّلام و سخنان