اقبال لاهورى ( 1289 - 1357 ه )
علّامه محمد اقبال لاهورى در سال 1289 هجرى در سيالكوت پاكستان غربى ولادت يافت . تحصيلات وى در انگلستان و آلمان انجام شد و در رشتههاى فلسفه و حقوق و علم الاجتماع تحصيلات و مطالعاتى عميق انجام داد . از فرهنگ اسلامى و عرفانى ايران نيز بهرهها اندوخت ، بدين جهت شعرش داراى علوّ فكر و رقّت خيال و مايهء تحسين است . اشعار زيادى به زبان فارسى و اردو دارد كه در مجموعههايى چاپ شده است . اقبال از پيشروان اصلاح مسلمانان هند و از بانيان پاكستان شمرده مىشود . ايمان و علاقه خاصّش به اسلام سخنانش را دلنشين ساخته . مجموعهء اشعارش به نامهاى :
پيام مشرق ، زبور عجم ، اسرار و رموز ، ارمغان حجاز و جاويد نامه جداگانه چاپ و در ديوانش گرد آمده است .
29 در معنى رسالت و نعت نبى اكرم ( ص )
حق تعالى پيكر ما آفريد * وز رسالت در تن ما جان دميد
از رسالت در جهان تكوين ما * از رسالت دين ما ، آيين ما
از رسالت صد هزار ما يك است * جزو ما از جزو ما لا ينفك است
آن كه شأن اوست « يهدى من يُريد [ 1 ] » * از رسالت حلقه گرد ما كشيد
حلقهء ملت محيط افزاستى * مركز او وادى بطحاستى
ما ز حكم نسبت او ملّتيم * اهل عالم را پيام رحمتيم
از ميان بحر او خيزيم ما * مثل موج از هم نمىريزيم ما