تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 76

مساهمون:

ص٧٦
شهنشاه جوان شهزاده محمود آن جوان بختى * كه عقل پير باشد پيش عقل پخته‌اش خامى
رشحه ، زوجهء على اكبر نطنزى بوده ، و فرزندى داشته بنام ميرزا أحمد همنام جد خود صاحب عنوان كه او هم شاعر بوده ، و تخلص كشته مىنموده ، و اين مادر و پسر هماره در دستگاه همايون ميرزا و محمود ميرزا فرزندان فتحعلى شاه بوده ، و مداحى اين دو برادر و ضياء السلطنه خواهر أبوينى آنها را مىنموده‌اند ، و أعقاب آنها هم‌اكنون در نطنز سكونت دارند .

* ( 39 - وفات خواجه مير درد ، شاعر دهلوى ) *

وى چنان‌كه در « رسالهء أحوال سيد عبد الحى حسنى » كه در 1286 بيايد ، در ( ص : ع ) نوشته ، از شعراء اردو زبان در مملكت هند بوده ، و در اين سال وفات نموده .

* ( 40 - تولد حاجى ميرزا آقاسى فخرى ايروانى ) *

وى عباس خان بن ميرزا مسلم بن ميرزا عباس است كه پدرانش اصلا از طايفهء بيات ايروان بوده‌اند ، و خود حاج ميرزا آقاسى از معاريف رجال ايران و مردى عارف و شاعر و صوفى و درويش مسلك بوده ، و در علوم حكمت الهى و رياضيات تبحرى تمام داشته و با اين حال چندين سال وزارت محمد شاه را نموده ، و شعر هم مىگفته و تخلص فخرى مىفرموده . شرح احوالش در چندين كتاب نوشته ، از آن جمله « مجمع الفصحاء 2 : 387 » و « المآثر : 157 » و « طرائق الحقائق 3 : 132 » و غيره ، و علاوه بر آن چون وى از اول تا آخر سلطنت محمد شاه ، وزير او بوده در كتب تاريخى قاجاريه كه وقايع زمان محمد شاه را نوشته‌اند ، شطرى از أحوال او برمىآيد ، و خلاصهء همه آنها اينكه وى در اين سال متولد شده ، و چون همنام جدش بوده ، براى احترام وى او را بنام نخوانده و آقاسى گفتند ، و او بدين كلمه مشهور شد ، چنان كه بسيارى ديگر از اين قبيل پسر و نواده را آقا يا آقا كوچك و غيره مىگويند . به‌هرحال پس از طى زمان كودكى او ، پدرش كه خود از أهل علم بود وى را به عتبات آورد و در كربلاء او را به خدمت مرحوم ملا عبد الصمد همدانى كه در 1216 بيايد