حضرت امير المؤمنين ابو بكر صديق رضى الله عنه
صديق از آن گفتهاند كه قصهء معراج اول كسى كه تصديق آن سرور صلى اللّه عليه و آله و سلم فرمود وى بود و بعضى برآنند كه آن حضرت صلى اللّه عليه و آله و سلم فرمود " اى ابا بكر ! ! حق تعالى ترا صديق نام نهاده " و اهل تحقيق برآنند كه چون ظاهر و باطن او بر صدق مستقيم بود به واسطهء آن صديق گويند و وجه تلقب بعتيقش « 49 » آن گفتهاند كه وى را برادر بود عتيق نام پيش از تولد وى وفات يافته بود ، چون ابو بكر ( رض ) در وجود آمد بعتيق مشابهت داشت به اين جهت عتيق لقب او نهادند يا آن سرور ( صلى اللّه عليه و آله و سلم ) گفته است " عتيق اللّه من النّار " و گفتهاند كه تجارت ابو بكر صديق رضى اللّه عنه در كرباسفروشى بود و تجارت عمر رضى اللّه عنه در غله و تجارت عثمان رضى اللّه عنه در خرما و جامه و عباس ( رض ) عطارى مىكرد كذا قال شمنى - نيز گفته كه بهترين انواع تجارت جامهفروشى است بعد از آن عطر ، و اللّه اعلم شيخ عبد الحق - كنيت آن افضل البشر بعد الانبياء ( ع ) ابو بكر است و لقب ايشان صديق اكبر و عتيق و نام شريف ايشان عبد اللّه « 50 » و هو ابن قحافه « الف » ابن عثمان « ب » ابن عامر ابن « ج » عمر ابن كعب ابن اسد ابن مره و بقولى كعب بن روح بن عبد المناف و مادر ايشان سلمى بنت صخر بن عمر « د » بن كعب و نسب صديق اكبر ( رض ) از جانب پدر و مادر كه پسر عم و دختر عم يكديگر بودهاند در
هامش
( الف ) ابى قحافه
( ب ) عثمان اصلا اسم ابو قحافه بود يعنى عبد اللّه بن ابو قحافه عثمان ( رجوع كنيد به مروج الذهب ج 2 ص 298 - الكامل فى التاريخ ج 3 ص 64 )
( ج ) عمرو
( د ) عمرو
( 49 ) ابن خلكان گويد كه ابو بكر صديق رضى اللّه عنه بوجه حسن و جمال رويش به " عتيق " ملقب بود ( وفيات الاعيان طبع بيروت 1978 م ج 3 ص 64 ) عتيق بمعنى خوب ( المنجد ) - و بقولى از روى آزاد كردن كنيزكان لقب او عتيق بود ( مروج الذّهب ج 2 ص 298 ) ولى اصح آنست كه آن حضرت صلى اللّه عليه و آله و سلم او را به عتيق اللّه من النّار ياد كرده بود - ( رجوع كنيد به ترمذى عربى اردو المسمى به جائزة الشّعوذى طبع كراچى ج 2 ص 214 ) .
( 50 ) در زمانهء جاهليت نام وى عبد الكعبة بود ، آن حضرت صلى اللّه عليه و آله و سلم بجاى عبد الكعبة نامش عبد اللّه نهاد - ( وفيات الاعيان ج 3 ص 64 ) .