تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى ) — صفحة 1119

مساهمون:

ص١١١٩
و كره نيز گويند .

كشكاو

[ بفتح كاف ] همان كشكاب مرقوم [ 1 ] .

كوكو

- [ بضم كافين ] آواز فاخته و بمعنى خاگينه نيز آمده [ 2 ] .

كافيلو

- « 1 » [ بكسر فاء و ضم لام ] نباتيست سست و ساق باريك دارد و آن را چرخه نيز گويند و به عربى شكاعى خوانند - بضم شين معجمه و كسر عين مهمله - و عربان هرگاه كسى بسيار ضعيف باشد گويند : « كانه « 2 » عود شكاعى » .

كاوكاو

- بمعنى تفتيش بليغ باشد « 3 » . مثالش امير خسرو گويد : شعر « 4 »
بناى عشق جانا نو كن اندر سينهء خسرو * بناهاى كهن از كاوكاو غمزه ويران كن

كدو

- معروف [ 3 ] كه به عربى دبا « 5 » گويند مثالش شيخ سعدى فرمايد : شعر
بميخانه در ، سنگ بر دن زدند * كدو را نشاندند و گردن زدند *

كنشتو

- [ بفتح كاف و نون و سكون شين « 6 » معجمه و ضم تاء ] گياهيست كه به آن جامه شويند . مثالش شمس فخرى گويد : بيت « 4 »
تو خوش بنشين كه اعداى تو شستند * ز ملكت دل بصابون و كنشتو
و آن را به عربى محلب گويند - بفتح ميم و لام و سكون حاى مهمله - و كنشتوك نيز به نظر رسيده « 3 » و در فرهنگ بمعنى غوره نيز آورده كه كنشو نيز نيز گويند و - مىآيد - *

كاو

- بمعنى كاويدن باشد مطلقا . و ديگر كاونده و امر بكاويدن نيز باشد و ديگر بمعنى شجاع و دلير « 7 » باشد [ 4 ] بمعنى شجاع و امر بكاويدن . شمس فخرى گويد : بيت « 4 »
گر كاوه صيت شوكت و « 4 » مرديت بشنود * بر خويشتن دگر ننهد هيچ نام كاو در بحر و كان جوى بنهشتست « 8 » جود او * گر نيست باورت برو و هر دو را بكاو
هامش
( 1 ) - « س » : كافيا و . ( 2 ) - كلمه از « ك » است . ( 3 ) - تا علامت ستاره را « الف » در حاشيه دارد . ( 4 ) - « س » ندارد . ( 5 ) - « س » : ديا . ( 6 ) - « س » : سين . ( 7 ) - « س » : ويلر . ( 8 ) - « س » : بهشتست .
( 1 ) يعنى : آش جو . ( 2 ) تواهه . ( 3 ) بار بوته‌اى همانند خيار و بادنجان كه پزند و خورند و آن را انواع باشد : كدوى مسمائى ، كدوى تنبل و كدوى حلوايى و كدوى قليه و جز آن . اما در شعر شاهد از سعدى كدو بكنايه معنى ظرف شراب دارد ، چه از كدو نيمه بجاى ظرف شراب استفاده مىكرده‌اند . ( 4 ) و دلير و خوش قد و قامت ( برهان ) .