تخطي إلى المحتوى الرئيسي

معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 265

مساهمون:

ص٢٦٥
جوش شيرين ، فسفات دو سود ، بنزوات دو سود ، ساليسيلات دو سود و . . . سود محرّق « 1 » يا
NaoH
كه از تركيب اكسيد سديم با آب حاصل مىشود همانطور كه از نامش پيداست سوزاننده است و پوست را مىسوزاند و به اصطلاح طب سنتى خورنده يا اكال است و در توليد صنعتى صابونهاى سخت و در صنعت تصفيهء نفت و ساير صنايع كاربرد دارد . در هند از علف شورهء گونه
S . Kali
براى دفع كرم استفاده مىشود و از گياه گونهء
S . foetida
نيز به عنوان ضد كرم و كرم‌كش مصرف مىكنند و خاكستر آن را براى رفع ناراحتى پوست و خارش روى پوست مىمالند . البته چون گياه بدبو است خوردن آن مشكل است . اشنان يا علف شوره از نظر طبيعت طبق نظر حكماى طب سنتى خيلى گرم و خشك است و از نظر خواص معتقدند كه مدّر است . مصرف 2 گرم از برگ و ساقه گياه مدّر قوى است و بازكنندهء انسداد و گرفتگىهاى مجارى مىباشد . خوردن 10 گرم از گياه سبز مسهل زردآب و صفرا است و براى استسقا نافع است . خوردن 4 گرم آن قاعده‌آور است . ماليدن عصارهء آن روى زخم براى از بين بردن گوشت زايد زخم مؤثر است چون سوزاننده است . اشنان براى مثانه مضر است و از اين نظر بايد با عسل خورده شود . توجه : در حال حاضر مصارف طبى دارويى علف شوره‌ها به سبب خطرى كه مصرف زايد بر حد مجاز آن دارد به كلى كنار گذارده شده و از آنها در مصارف صنعتى و به علاوه از تركيبات املاح سود به صورت دارو استفاده مىشود كه فوقا ذكر شده است . گونه
S . Kali
مليّن و مدّر است و خوردن آن در حد مجاز و به مقدار محدود براى رفع عوارض كمى ويتامين
C
مفيد است . از خاكستر گياهان ديگرى از خانوادهء اسفناج نيز سود يا ساليكور استخراج مىشود كه به اشنان بحرى معروف‌اند و دو گونهء آن را در اينجا ذكر مىكنيم : اشنان بحرى كه در كتب قديم با نامهاى « قلى » و « غاسول » و « اشنان گازران » نيز آمده است . به فرانسوى
Salicorne
و
Salicorne commune
و
Salicorne herbacee
و به انگليسى
Glasswort
گفته مىشود . گياهى است از خانوادهء اسفناج
Chenopodiaceae
نام علمى دو گونه آن يكى
Salicornia herbacea L .
و
هامش
( 1 ) .Soulde Causteque
معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 265 | حسين مير حيدر