يافت مىشود .
توضيحى دربارهء اشنانها و خواص و كاربرد آنها
چون برگهاى گياه اشنان لكه را پاك مىكند براى شستن لباس استفاده مىشود و به همين علت در بعضى كتب آن را اشنان گازران و يا غاسول نيز ذكر مىكنند . بهطور كلى سابقا از اشنانها سود گرفته مىشد و از خاكستر گياه براى توليد سود « 1 » استفاده مىشده است . براى اين كار علف شورهها به خصوص انواع درختچه آن را در گودالى ريخته و روى آن نى و خار ريخته آتش مىزدند مايعى از گياه خارج مىشد كه پس از سرد شدن منجمد شده و به صورت قطعاتى درمىآمد كه آن را « قلا » يا « قليا » مىناميدند كه در صنعت شيشهگرى و صابونسازى مصرف مىشده است و به اين علت است كه نام اين گياهان را به انگليسى
Glasswort
گويند .
در سند هندوستان مرسوم بود ، ظرفهاى سفالى را كه بعد از پخته شدن قرمز مىشده با ماليدن برگهاى علف شوره به رنگ سياه درمىآوردند .
انواعى از گياه را كه داراى برگها و ساقههاى سفيد است « خرء العصافير » نامند . از اين گونه بيشتر براى شستن لباس استفاده مىشده است .
گياه اشنان يا علف شوره يا سود كه معمولا در باتلاقهاى آب شور و يا در شورهزارها و در سواحل شور دريا مىرويد سابقا منبع عمده و شايد منبع اصلى توليد مادهء سود بوده است .
از نظر شيميايى مادهء سود كه از گياه اشنان گرفته مىشود كربنات خنثى سديم است كه در طبيعت مخلوط با ساير مواد وجود دارد . در حال حاضر سود خالص را بهطور صنعتى تهيه مىنمايند و سود صنعتى به شكل گرد سفيد و يا به صورت دانههاى بلورين است كه اگر بلورهاى آن در مقابل هوا قرار داده شود آب خود را از دست داده به صورت گرد درمىآيد . اين گرد كاملا و به خوبى در آب حل مىشود .
سود يا كربنات سديم تجارتى در مصارف خانگى براى پاك كردن و تميز كردن لوازم آشپزخانه و براى شستن لباس و پارچه به كار مىرود . در صنعت شيشهسازى و توليد صابونهاى سخت و در گروه وسيعى از تركيبات شيميايى مصرف دارد . از نظر دارويى انواعى از املاح سود در پزشكى كاربرد دارند از جمله بىكربنات دو سود يا
هامش
( 1 ) .Soude