تهيه كرده و در مدت 25 - 20 روز صبحها ناشتا در فصل بهار مىخوردند ، براى رفع اختلالات كبدى و تبهاى نوبهاى پيچيده بدون اينكه عوارضى براى ريه داشته باشد ، بسيار مفيد بوده است .
مقدار خوراك شاهتره از گرد برگهاى خشك آن 20 - 12 گرم و از آب آن 200 - 150 گرم است . آب برگ شاهتره را معمولا با آب خيسكردهء هليله زرد و شكر مىخوردند .
روش تهيهء عرق شاهتره : اگر شاهتره تازه باشد به نسبت شاهتره يك واحد - آب صاف و تميز و شيرين 4 واحد و اگر شاهتره خشك باشد در مقابل هريك واحد شاهتره 6 واحد آب شيرين مخلوط مىنمايند . در مورد شاهتره خشك 24 ساعت شاهتره را در آب خيس مىكنند و پس از آن طبق معمول با روش تقطير عرق آن را مىگيرند . اين عرق براى بيمارىهاى صفراوى و سوداوى و تصفيه خون مفيد است .
روش تهيه شربت شاهتره : شاهترهء خشك و نيمكوب 1 واحد و آب مقطر 15 واحد . شاهتره را در مدت 6 ساعت دم كنند و با فشار صاف نموده بگذارند تهنشين شود و صاف روى آن را برداشته و در حدود نصف آن شكر داخل كرده بجوشانند تا قوام آيد . معمولا براى رفع عوارض آن براى طحال مقدارى پوست هليله زرد نيز كه قبلا يك شب خيس خورده باشد در آن مىريزند . اگر منظور باز كردن گرفتگىهاى كبد و تصفيه خون باشد به جاى شكر با سكنجبين و عناب مىخورند . بههرحال 200 - 150 گرم از اين شربت را بتدريج ميل مىكنند اثر آن ظاهر مىشود .
گونه ديگرى از گياه شاهتره نيز به علت خواص داروئى آن كه شبيه شاهتره گونه يادشده است ، معروف مىباشد . اين گياه تا به حال در ايران ديده نشده است و در اروپا مىرويد . اين گياه كه آن را در كتب مختلف با نامهاى مشابه شاهتره نوشتهاند از خانوادهء
Fumariaceae
و نام علمى آن
Fumaria officinalis L .
مىباشد . به فرانسوى
Fumeterre
و به انگليسى
Fumitory
گفته مىشود . مشخصات آن شبيه شاهتره ايران است با اين اختلاف كه گلهاى آن اغلب صورتى است و ريشهء آن كمى درازتر و سفيدرنگ است . از نظر تركيبات شيميايى داراى كمى لعاب و يك مادهء تلخ به نام كلريترين و اسيد آلى به نام فوماريك اسيد و به علاوه داراى آلكالوئيدى به نام فومارين « 1 » مىباشد .
هامش
( 1 ) .Fumarine