تركيبات شيميايى
از نظر تركيبات شيميايى در تركيب زيرهء سياه مقدار قابل ملاحظهاى مواد پروتئينى موجود است و در حدود 5 - 4 درصد اسانس روغنى فرّار دارد كه در ارقام مختلفهء آن كه در مناطق مختلف كاشته مىشوند مقدار آن متفاوت است .
اسانس زيرهء سياه از طريق تقطير زيرهء لهشده با بخار آب گرفته مىشود و تفالهء زيره كه پس از گرفتن اسانس آن باقى مىماند از نظر پروتئين خيلى غنى است و مصرف آن براى خوراك دام بخصوص دامهاى شيرى خيلى ارزشمند است . معمولا اسانس زيرهء سياه كه كاشته مىشود از اسانس زيرهء وحشى مرغوبتر است ، ولى در بازار اغلب اسانس مرغوب را مخلوط با اسانس نامرغوب گياه وحشى و همچنين مخلوط با اسانس زيرهء سبز
Cuminm cymium
كه كمى نامرغوبتر از اسانس زيرهء سياه است ، مخلوط مىكنند .
ديوسكوريدس « 1 » ، حكيم و گياهشناس معروف يونانى در قرن اول ميلادى ، براى اولين بار اسانس زيرهء سياه را به عنوان داروى تقويتكننده و تونيك براى تقويت دختران جوان ضعيف و رنگپريده تجويز كرده است و امروز به عنوان داروى مفيدى در موارد متعددى مصرف دارد كه ذكر خواهد شد .
طبق بررسىهاى آزمايشگاهى در تركيب شيميايى زيرهء سياه مواد زير موجود است :
در زيرهء سياه 5 - 4 درصد اسانس روغنى فرار وجود دارد كه در آن 65 - 45 درصد كاروون « 2 » يافت مىشود ، به علاوه در اسانس زيرهء سياه مخلوطى از كتون ، كاروون ، يك ترپن و مقدار كمى كارواكرول وجود دارد
[ G . I . M . P ]
.
در بررسىهاى جديدترى آمده است كه در زيرهء سياه كه در لهستان كاشته شده در حدود 3 / 10 - 8 / 5 درصد اسانس وجود داشته است ( اثر اقليم خاص كشت ) و در تركيب ميوهء گياه بهطور كلى در حدود ( 49 / 7 - 07 / 6 ) درصد خاكستر و ( 85 / 5 - 10 / 4 ) درصد اسانس و ( 14 / 22 - 95 / 9 ) درصد روغن چرب و ( 3 / 21 - 9 / 18 ) درصد مواد ازته پروتئينى مشخص شده و مقدار كاروون موجود در اسانس آن 9 / 58 - 56 درصد است
[ G . I . M . P . S ]
.
توضيح : معمولا در اسانس زيرهء سياه كاروون يا كاروول « 3 » مخلوط با كاروون
هامش
( 1 ) .Dioscorides( 2 ) .Carvone( 3 ) .Carvol