جوز بويا
1 . دانه 2 . ميوه
بند آوردن قى نافع است [ كروست و پتلو * * ] . در شبهجزيرهء مالايا ، جوز بويا مخلوط با تونيكها براى معالجهء مالاريا و روماتيسم و سياتيك و ناراحتىهاى پس از زايمان تجويز مىشود . اسراف در خوردن و مصرف زايد بر حد مجاز آن مسموميت و تشنج ايجاد مىكند [ بركيل * ] . در كتاب پزشكى و دارويى مالايا نسخههايى شامل تركيبات مختلف با جوز بويا براى معالجهء بيمارىهاى معده و تحريك اشتها آمده و ضمنا در استعمال خارجى براى معالجهء جنون و تسكين دردهاى مختلف به كار مىبرند [ گيملت * و بركيل * ] . روغن ثابت آن محرك ملايم است ، يكى از حكماى آن سرزمين معتقد است كه اگر يك جوز بوياى كامل خورده شود ، مسموميت و عوارضى از جمله سردرد ، سرگيجه ، خندههاى احمقانه ، تجسم مناظر تخيلى ، تحريكات عصبى و به دنبال آن ضعف و بىحالى و ايجاد حالتى در انسان كه ميل مىكند گاز بگيرد و سرانجام چرت زدن و كاهش ديد چشم و فلج و در نهايت سقوط كامل و مرگ بروز مىكند [ رهو * * * ] .
در كتب طب سنتى ايرانى جوز بويا را از نظر طبيعت گرم و خشك مىدانند و از
معارف گياهى ( فارسى ) — صفحة 293
مساهمون: حسين مير حيدر
ص٢٩٣