تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مجموعه متون و مقالات در تاريخ و اخلاق پزشكى در اسلام و ايران ( فارسى ) — صفحة 225

مساهمون:

ص٢٢٥
صفحه‌بينى كردم و در نتيجه ، اغلاطى در آن يافتم كه آنها را با عنايتى خاص اصلاح و تصحيح نمودم - آن‌گاه كه مىخواستم نسخه‌اى براى فرزندم برگيرم - و همچنين آن را براى ابو الحسن احمد بن موسى ، به عربى ، ترجمه كردم .

18 . فى البحران

كتاب او در بحران ؛ اين كتاب را جالينوس در سه مقاله قرار داده و غرض او در آن اين است كه توصيف نمايد چگونه انسان بدانجا مىرسد كه پيش‌پيش درمىيابد كه بحران وجود دارد يا نه ، و درصورتىكه وجود دارد كى پديدار مىگردد و به چه چيز بازگشت مىكند . اين كتاب را سرجس ترجمه كرده بود و من آن را پس از چند سالى براى يوحنا بن ماسويه اصلاح كردم و در تصحيح آن مبالغه نمودم و نيز آن را براى محمد بن موسى ، به عربى ، ترجمه كردم .

19 . فى ايام البحران

كتاب او در روزهاى بحران ؛ اين كتاب را نيز جالينوس در سه مقاله قرار داده و غرض او در دو مقالهء اول اين است كه توصيف كند اختلاف حال روزهاى مختلف را در قوّت ، و اينكه بحران در كدام‌يك وجود دارد و در كدام‌يك وجود ندارد و نيز در روزهايى كه بحران در آن وجود دارد كدام بحران پسنديده و كدام ناپسند است و آنچه به اين مطلب مرتبط مىشود . و در مقالهء سوم علل اينكه چنين اختلافى در قوّت روزها وجود دارد بيان مىكند . سرجس اين كتاب را به سريانى ترجمه كرده بود و من اين كتاب و كتاب پيشين را اصلاح نمودم و اين را نيز براى محمد بن موسى ترجمه كردم و اين كتاب و كتاب پيشين از علم پيشين به شمار مىآيند .

20 . فى حيلة البرء

كتاب او در چارهء بهبود ؛ اين كتاب را در چهارده مقاله قرار داده و غرض او در آن اين است كه بيان كند كه چگونه هريك از بيماريها به روش قياس درمان مىشود و در اين مورد بر عوارض عمومى كه مورد نظر است اكتفا مىگردد و از ميان آنها آنچه موجب درمان هريك از بيماريها مىشود استخراج مىشود . او در اين مورد به آوردن مثالهاى كمى از اشياء جزئى استناد مىجويد . او شش مقاله از اين كتاب را براى مردى به نام ايارن تأليف كرده است . در مقالهء اول و دوم ، اصول صحيحى را كه پايهء اين امر در اين علم بر آنها نهاده شده بيان كرده و اصول نادرستى را كه ارسسطراطس و ياران او پايه نهادند درهم شكسته است . در چهار مقالهء ديگر ، درمان جدايى پيوستگى اعضا را توصيف كرده است . ايارن پيش از آنكه جالينوس كتاب را تمام كند درگذشت . سپس ، جانيانوس از او خواست كه آن را تمام كند ، سپس او هشت مقالهء ديگر را براى او نوشت . در شش مقالهء اول ، درمان بيماريهايى