يكى از سرآمدان شيراز كه براى دنياى دانش و هنر مايه افتخار است ، مسيح الزمان حكيم صدر الدين صدرا بود . پدرش فخر الدين شيرازى معروف بميرزا محمد در شيراز بعهد شاه طهماسب در پزشكى شهرهء آفاق و استاد يگانهء روزگار بود و فضلاء عصر بتلمذ در محضر او افتخار مىكردند . حكيم صدرا در شيراز در محضر پدر خود و حكيم محمد باقر تحصيل علم طب كرد . سپس بهند اسلامى وارد گرديده نزد حكيم على گيلانى تلمذ كرد . بقول مؤلف پادشاهنامه :
« علم طب از حكيم محمد باقر پسر حكيم عماد الدين محمود در ايران اندوخته بهندوستان آمد و درينجا نيز پيش حكيم على گيلانى كه سرآمد عهد دولت مهد عرش آشيانى بود ، تلمذ نمود - - - - - « 1 » »
در عنفوان شباب بدربار اكبر رسيد و در عهد جهانگير بواسطهء دانش و فضل خود سرآمد پزشكان گشته بخطاب مسيح الزمان مفتخر گرديد و بمنصب سه هزارى فائز شد « 2 » .
صدرا بعلاوه پزشكى در حكمت نيز مقام امام فن را مىداشته . كتابش شرح هداية الحكمة تا امروز در مدارس دينيه و عربيه مرتبهء بزرگى را حايز است .
وى مسيح اللهى تخلص مىكرده و اين شعر وى شهرتى بسيار دارد :
كم لذتم و قيمتم افزون ز شمار است * گويى ثمر پيشتر از باغ وجودم
« 3 » جهانگير اين رباعى ويرا دوست مىداشت و در توزك خود درج نموده است .
هامش
( 1 ) - پادشاهنامه ، ص 248 .
( 2 ) - مآثر الامراء ، مجلد اول ، ص 577 .
( 3 ) - پادشاهنامه ، مجلد اول ، ص 348 .