تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ روابط پزشكى ايران و پاكستان ( فارسى ) — صفحة 22

مساهمون:

ص٢٢

پزشكان ايران

بعد از ظهور اسلام مؤلفين عالىمقام ايرانى در رشتهء پزشكى كتب پرارزش بسيارى تأليف نمودند كه اوراق تاريخ از ذكر آنان پر است . درين ضمن مختصرا مىتوان گفت كه تعليمات طبى مكتبهاى اوليه يونان و اسكندريه و رها و گنديشاپور و تراجم كتب طبى كه از عنايات دولتهاى بغداد و اندلس بوجود آمد و شرح و تحقيق و انتقاد و غيره همه منتظر آن بودند كه كتابى در اين‌باره تهيه شود ، لذا حكماء جليل القدر ايران اين خدمت بزرگ را بنحو احسن انجام دادند . در آغاز مؤلفين طب كه اين كار بزرگ را بتكميل رساندند ، برجسته‌ترين پزشكان مربوط به قرن دهم تا قرن دوازدهم ميلادى بودند ، مثل ابو على حسين بن عبد اللّه بن سينا و ابو بكر محمد بن زكرياى رازى و على بن عباس مجوسى الاهوازى و على بن ربن الطبرى و محمد اسمعيل جرجانى ، كه اسمهاى آنان آرايش كتب تاريخ آن دوره‌ها است . و پزشكانى كه مخصوصا در عهد آل سامان و آل بويه و در اواخر عهد صفوى بوجود آمدند ، در حقيقت معاصرين و تلامذه و مقلدين آنان بودند . و كارهاى بزرگ كه ايشان انجام دادند در واقع نتيجهء ارشاد و راهنمائىهاى اين اعاظم رجال پزشكى بوده ، و شرح كارها و كارنامهاى اين اكابر خمسهء طب لزومى ندارد ، چه هر دانشجوى علاقمندى با خدمات آنان آشنايى دارد . لذا مىخواهيم كه خدمات بعضى از اساتيد و معاصرين و تلامذه و مقلدين ايرانى اينان را جسته جسته تذكر دهيم و تأليفات و كارنامها و شاگردانشان را نام ببريم كه بوسيلهء پزشكى بطور مستقيم يا غير مستقيم بين هند اسلامى و ايران بناى دوستى را استوارتر نمودند .