تخطي إلى المحتوى الرئيسي

پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى ) — صفحة 187

مساهمون:

ص١٨٧

تيرخوردگى :

در ميرجاوه مريض را در پوست خر مىكردند ( جانب اللهى ، 1381 : 247 - 248 ) . در لرستان زخم گلوله را با روش‌هاى زير درمان مىكنند : الف - پوسته روى گوشت دندهء بزغاله را روى زخم مىگذارند و مىبندند . ب - اگر زخم سطحى باشد ، پوست گاو يا بز را كه تازه از گوشت جدا شده روى زخم مىبندند و اگر عميق و خطرناك باشد ، پوست خشك‌شدهء آهو را در شير مىگذارند و آن را مدتى لاى پارچه مىپيچند تا خوب نرم شود ، سپس بر زخم مىبندند . ج - تكه‌اى از پوست ماده گاو سرخ‌موى را كه نزاييده باشد ، مىپزند و روى زخم مىگذارند ( اسديان خرم‌آبادى و ديگران : 256 ) . در سيستان براى بيرون آوردن گلوله ، مريض را در پوست الاغ مىكنند ( جانب اللهى ، 1381 : 244 ) . در ايرانشهر در مواردى كه زخم مربوط به تيرخوردگى يا چاقو باشد به‌خصوص اگر قسمت زيادى از بدن را بپوشاند ، مريض را در پوست الاغ مىخوابانند ( جانب اللهى ، 1381 : 257 ) . در خاش زخمى كه در اثر تيرخوردگى باشد ، قطعه‌اى از زك « 1 » ( - مشك ) كه شيره يا روغن در آن بوده روى زخم مىبندند يا در پوست الاغ مىكنند ( همان : 251 ) .

يرقان ( زردى ) :

در بافق پوست بز به تن بيمار مىكنند و حدود دو ساعت او را در رختخواب مىخوابانند ( جانب اللهى ، 1384 : 123 ) . در خاش براى درمان آن گوسفند زردرنگى را مىكشند و پوست آن را به تن بيمار مىكنند ( جانب اللهى 1381 : 250 ؛ نيز - داغ‌درمانى ) . در شوش نيز بيمار را به مدت بيست و چهار ساعت در پوست گوسفند يا بز مىكنند و پايش را داخل فضولات شكم حيوان مىگذارند ، اگر بيمارى شديد باشد ، به جاى گوسفند از پوست گوساله يا گاو زرد استفاده مىكنند ( تراب‌زاده و ديگران : 145 ) .

نفخ :

در سيستان براى درمان نفخ يا قبض شكم بيمار را در پوست مىكنند ( جانب اللهى 1381 : 242 ) .

سيه‌باد :

در سيستان اگر زمستان باشد ، مريض را در پوست گوسفند و اگر تابستان باشد در پوست بز و اگر مريض بچه باشد ، در پوست بزغاله مىكنند ( جانب اللهى ، 1381 : 243 ) .

نازايى :

در لرستان زن نازا را در پوست شكار نر و مرد عقيم را در پوست شكار ماده مىكنند ( اسديان خرم‌آبادى و ديگران : 251 ) .

خنازير :

در سيستان مريض را در پوست مىكنند ( جانب اللهى ، 1381 : 244 ) .
هامش
( 1 ) .zek