نسبت بالاى كلسيم به فسفر ( 2 به 1 ) بيشتر از شير گاو است . گرچه ميزان روى شير مادر كم است اما فراهمى زيستى
( bioavailability )
آن در مقايسه با روى افزودهشده به شيرهاى مصنوعى بسيار بالاست .
ميزان ويتامينهاى شير مادر تقريبا براى تأمين نيازهاى شيرخواران كافى است . مادرى كه خود به مقدار كافى ويتامين مصرف مىكند تمام نيازهاى كودك را تأمين مىكند . مقدار ويتامين
D
شير مادر زياد نيست اما جذب آن خوب است . غلظت ويتامين
B 12
شير مادر خيلى كم است اما فراهمى زيستى آن با وجود فاكتور ويژه انتقالدهنده ، افزايش مىيابد .
غلظت نياسين ، اسيد فوليك و اسيد اسكوربيك ( ويتامين
( C
غالبا در شير انسان بيشتر از شير ساير پستانداران است .
تركيب شير مادر با سن شيرخوار تغيير مىكند . اين تغييرات از شروع تا پايان هر وعده تغذيه با شير مادر ، بين دفعات مختلف شيردهى و نيز در طول روز وجود دارد . كلستروم ( آغوز يا ماك ) ، شير غليظى است كه پستانها در 3 - 2 روز اول پس از زايمان توليد مىكنند .
در مقايسه با شيرى كه پس از آن توليد مىشود داراى مقدار بيشترى پروتئين ، چربى كمتر ، ويتامينهاى محلول در چربى و برخى مواد معدنى مثل سديم ، روى ، لاكتوز و ويتامينهاى محلول در آب است . چند روز بعد از زايمان كه شير جريان پيدا كرد تركيب آغوز تغيير كرده و شير رسيده
( Mature Milk )
توليد مىشود . شيرى كه در ابتداى هر وعده تغذيه با شير مادر ترشح مىشود
Fore milk
نام دارد كه حاوى مقادير زيادى پروتئين ، لاكتوز و آب مىباشد و اغلب بىرنگ و همچنين آبكى به نظر مىرسد و ممكن است مادر نگران شده و شير خود را رقيق تصور كند اما به تدريج كه شيرخوار به مكيدن ادامه مىدهد
Hind Milk
ترشح مىشود كه چربى آن سه برابر بيش از
Fore milk
و غنى از انرژى و سفيد رنگ است . شيرخوار بايد اين شير را به مقدار كافى دريافت كند .
عوامل ضد عفونت موجود در كلستروم و شير رسيده مادر شامل تركيبات محلول و عوامل سلولى مىباشد . تركيبات محلول ايمونوگلوبولينها
( , IgA , IgM , IgG )
، ليزوزيم و ساير