بحث و نتيجهگيرى :
اين افزايش علاقه و توجه دانشمندان علوم پزشكى به تاثير دعا در درمان بيمارىها از يكسو حاكى از دردمندى جسم و روح بشر به دليل كمرنگ شدن ارتباط با پروردگار و تمايل فطرى و باطنى براى بازگشت بسوى معبود مىباشد و از طرف ديگر اعتراف پژوهشگران علوم پزشكى را مىرساند كه بىتوجهى به چنين فرصت و امكانى يعنى استفاده از دعا و روحانيت براى درمان بيمارىها را بيش از اين پذيرفتنى نمىبينند . حتى مجامع علمى غربى كه اعتقادات مذهبى در آنها نسبتا كمرنگتر است اخيرا مقالاتى را منتشر كردهاند كه پزشك نمىتواند نسبت به نقش باورهاى مذهبى بيماران در مورد درمان بيمارى بىتفاوت باشد ( 22 ) .
در مقابل به نظر مىرسد سيستمهاى بهداشتى ما در زمينه استفاده از اين پتانسيل يعنى دعا در امر درمان بيماران و به طور كلى ارتقاء سلامت افراد جامعه فاقد برنامه جدى و رويكرد مبتنى بر شواهد مىباشد . اين در حالى است كه آيات شريفه قرآن كريم و سخنان و توصيههاى معنوى رسول مكرم اسلام صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و معصومين ما غنىترين ذخاير در اين زمينه هستند .
در صحيفه سجاديه در دعاى پانزدهم امام سجاد عليه السّلام ( نيايش آن حضرت هنگام بيمارى ) اينگونه مىخوانيم : ( ( خدايا ، . . . شيرينى تندرستى را در من پديد آور و گوارايى سلامت را به من بچشان ، و چنان كن كه چون از اين بيمارى به در روم ، خود را به آمرزشت رسانم و بهبود حالم با گذشت تو از گناهانم پيوند خورد . . . ) ) .
غفلت از گنجينه معنوى و دعا در سيستم بهداشتى - درمانى ما شايد منبعث از اين باشد