خصوص اسرار ازلى و ابدى پذيرفت ، نه . . . هر نظريه و عقيدهاى كه از طرف آنها ابراز شده تا مورد محك علمى قرار نگيرد نبايد مورد قبول واقع شود اما بيشتر بايد به آنها احترام نمود زيرا تا حالا معلوم شده كه ما با اشخاص امين و راستگو معاشر هستيم و اميدوارى هست كه ساير گفتههاى آنها نيز درست باشد .
خاستگاه اصلى گوم آمونياك
اكنون كه بر خوانندگان عزيز معلوم شد امروزه در كشورهاى فرانسه ، انگلستان و آلمان ، به جاى آدرنالين و افدرين كه ضررها و خطرهاى آنها مسلّم شده و در تمام كتابها نيز قيد شده است ، گوم آمونياك ( اشق ) را براى معالجه آسم تجويز مىكنند ، مىخواهيم بدانيم گياهى كه بهترين نوع اين صمغ سقزى از آن بهدست مىآيد در كدام يك از كشورهاى دنيا مىرويد و اروپاييان ، فعلا ، اين دارو را از كجا مىآورند . البته براى پى بردن به اين قضيه بايد به سوابق تاريخى آن مراجعه كنيم .
دايرة المعارف صد جلدى پزشكى فرانسه حقايق شگرفى را در اين زمينه براى ما روشن مىسازد . در جلد سوم ، صفحه 716 مىنويسد :
تا مدت چند قرن ، دانشمندان دنيا اعتقادات مختلفى دربارهء محل اصلى بهترين نوع اين صمغ سقزى و پيدايش آن از گياهان مختلف داشتند . از جمله اليويه معتقد است كه صمغ مزبور از گياهى به نام فرولاپرسيكا كه مختص به ايران است به دست مىآيد و يك سيّاح انگليسى مىگويد از گياهى كه در مراكش مىرويد پيدا مىشود ولى دانشمندان ، متفقا ، مىگويند سيّاح مزبور اشتباه كرده و صمغ ديگرى را به جاى اين صمغ گرفته است و بالاخره دون و عده زيادى از مؤلفان معتقدند كه كلمه آمونياكوم از كلمه آرمونياكوم مشتق شده و مىگويند اصل آن از ايران و ارمنستان است . كلنل رايت گياهى را كه