پوشيده باشد يا از چنبرهء نازك الاستيكى ليكن لچك دور كلاه تعريفى ندارد چه جمجمهء طفل هنوز غضروفيست و ضقطهپذير است و بوساطت اندك فشار ان سوء شكل علاجناپذيرى نتيجه شود
از براى جوانان و پيران شايسته انست كه كلاه سبكوزنى كه رنكش حتّى الأمكان روشن باشد بر سر گذارند چه يكى از علماء بزرك اينفن پس از كردش يك ساعت در افتاب در درون كلاه ابريشمى نازك معمولى خود 46 درجه حرارت يافته و حال آنكه در چنين مواقع با كلاه نظامى رنكين 78 درجه يافته بود
اكنون مىخواهيم بدانيم كه پوشانيدن سر در شب چه صورت دارد مسلّما خوب نيست و حتّى الامكان اطفال را منع از پوشانيدن سر در وقت خواب بايد نمود كه اسباب احتقان دموى دماغ و عسرت دوران جمجمى مىكردد ولى شايسته انست كه پيرانى را كه سرشان مو ندارد و اشخاصى را كه دائما مبتلا باوجاع عصبانى و درد دنداناند از اين قانون مستثنى نمائيم
يقهء پيراهن و دستمال كردن بايد بدون فشار حفظ گردن را كند چنان كه در 60 سال قبل كه دستمال گردنها عريضتر و ضخيمتر بود امراض گلو هم بالنّسبه كمتر شايع بود پيران دموى مزاج و مستعدّين باحتقان دماغ بايد دستمال گردنشان نازك و سست باشد تا در دوران وريدى عنق ممانعت ننمايد در باب كفش هم همينقدر كوئيم كه نبايد فقط ضخيم و نفوذناپذير باشد بلكه تا درجهء نرم
حفظ صحت ( فارسى ) — صفحة 165
مساهمون: ميرزا علي خان ناصر الحكماء
ص١٦٥