مستعمل است و يكى از وسايط عمدهايست كه عمله را در دخل و مسئوليّت عمل شريك كرده و بدين واسطه او را از خيالات باطل عمومى كه در اين جزء از زمان بسيار خطير و مستعمل مىباشد منصرف مىنمايد حفظ صحّت عمله و صنعتكاران اينجا باخر رسيد امّا در باب حفظ صحّت اهل فكر و رياضات دماغى همينقدر اصول مهمّهاش بر ما معلوم كرديده و محقق شده كه عمل دماغ را نبايد فوق العاده زياد نمود و هميشه آن را با ورزش عضلى كافيئى تعديل كرد سابقا هم مشهود شد كه اين ضرورت در اطفال و در ابتداء و بلكه در تمام هنكام تحصيل اهميّتش زياده مىباشد و بر تمام اشخاص منزوى كه مدت مديدى قواى دماغى خود را بسيار رياضت داده باشند لازم است كه از روى تحقيق قسمت كافى از حيات خود را مصروف ورزش نمايند ولى افسوس كه غصّهها و تفكّرات علميّه و صنعتيّه و حبّ جاه و بلكه غالبا عدم اطلاع بر اصول ابتدائى حفظ صحت و كاهى تنبلى و بيفكرى خطير اكثر مردم را از مواظبت در احتياطات مزبوره بازميدارد و لهذا تا وقتىكه قواى جوانى بسرحدّ كمال و اعضاء قادر و رياضت چندان شديد نمىباشد تعادل بدن در مقاومت با اشياء ملايم يا مخالف طبع بدون تغيير باقى ماند و مفاسد كار چندان بروز نكند و خرابى اعضا مستور بماند تا آنكه به زودى يكى از اعضائى كه در مدّت مديد حقير شمرده شده و از كار رفته است فسادش بروز نمايد
حفظ صحت ( فارسى ) — صفحة 117
مساهمون: ميرزا علي خان ناصر الحكماء
ص١١٧