شود تردماغى و قوّت و حيات تازهء شكفتى احساس نمايند و اين نتيجهء انقسام صحيح ورزش است در ميان تمام انساج كه كسارات خود را سوزانيده انها را از بدن خارج نمايند و اغشته بهواى خالص اكسيژندار روحافزائى كنند كه خون بوساطت ريه مىآورد و فى الحقيقة اين ورزشيست صحيح و حافظ صحّت و علاوه بر تقويت سلامتى را نيز محفوظ دارد و در سفر و حضر و داخل و خارج منزل بيمشقت بجا آورده شود احتياج باسباب و مشتاق هم ندارد و براى اشخاص منزوى و اهل علم كه بين اوقات غذا و كار چند دقيقهء بيش مجال ندارند كمال صلاحيّت را دارد و اكر ايشان خود را مجبور بر ان كنند كه هر صبح با كمال دقّت حركات مزبوره را معمول دارند و تغسيل بدن را با اب سرد ( مانند وضو و غسل با اب سرد ) بر ان بيفزايند حتما خود را از اكثر مخاطرات انفكاكناپذير حرفهء خويش رهائى دهند و ثبات و دوام فوق العادهء براى سلامتى خود حاصل نمايند
معرفت اثر حركت و ورزش در حيات اينجا باخر رسيد و اكرچه چندان مفصّل نبود ولى در كمال تحقيق و تنقيح اتحاد عمدهء را كه سلامتى اعضاء با يكدكر دارند معلوم نمود و معيّن شد كه جهالت بايد بچه پايه باشد كه انسان بعض بدن خود را تصدّق بعض ديكر كند
اكنون بايد دانست كه قوانين حفظ صحتى بر دو قسم است بعضى عمومى كه شامل
حفظ صحت ( فارسى ) — صفحة 109
مساهمون: ميرزا علي خان ناصر الحكماء
ص١٠٩