تخطي إلى المحتوى الرئيسي

خزائن الملوك ( فارسى ) — صفحة 245

مساهمون:

ص٢٤٥
و حاد و جالى و مقرح و مقشر جلد و لذاع‌ست و عرق برگ و گل آن قوبا و خدر را بسيار نافع باشد

لجالو

بفتح اول و ضم لام ثانى بهندى لاجونتى خوانند نباتىست بستانى معروف كه چون دست مرد به آن رسد برگهاى آن بهم فراهم شوند و چون مرددست خود را باز كشد بعد از اندك زمانى برگهاى آن از هم باز شوند مزاج آن سرد و ترست و محلل و مفتح و جالى و منضج و دافع فساد بلغم و صفرا و حابس اسهال‌ست

لحية التيس

بفتح اول و سكون حاى مهمله و فتح تاى فوقانى نزد بعضى نباتىست و نزد بعضى شاخهائيست بىبرگ مائل بسرخى و سياهى به قدر شبرى اكثر آن تحت زمين و چهار انگشت بالاى زمين پيدا و در شوره‌زار مىرويد مزاج آن معتدل‌ست در گرمى و سردى و خشك در دوم و قابض و قاطع نزف الدم و اسهال مرارى و دموىست و خواصها دارد و مقدار شربت آن تا چهار درم

لسان العصافير

به فارسى زبان كنجشك و بهندى اندرجو ؟ ؟ ؟ نامند ثمر شجريست و دو نوع باشد شيرين و تلخ آنچه تلخ‌ست دانهء آن باريك طولانى شبيه به زبان كنجشك ظاهر آن اندكى تيره‌رنگ و باطن آن سفيد مائل بزردى و شيرين آن هم بدستور الا باليده‌تر از تلخ و رنگ باطن آن بنفش مزاج هر دو نوع آن گرم و خشك‌ست در آخر دوم و در اول تر نيز گفته‌اند و مسكن رياح غليظ و درد كمر و رحم و تهيگاه و مدر بول و مفتت حصات و مبيهى و مقوى اعضاى تناسل‌ست و خواصها دارد و مقدار شربت آن تا سه درم

لسان الحمل

بفتح حاى مهمله و ميم و لام به فارسى بارتنگ خوانند نباتىست بستانى و تخم آن مدور ريزهء سياه‌رنگ مائل به بنفشى مستعمل ادويه و عصارهء برگ آن نيز به كار مىبرند عصارهء مذكوره مقوى جگر و مفتح سده آن و سدهء سپرز و گرده و حابس نزف الدم و نفث الدم و رعاف‌ست و خواصها دارد و مقدار شربت آن تا نيم رطل و تخم آن در افعال بدستور مانند عصارهء آن و بو دادهء آن قابض و مغرى و مقوى امعا و رافع زحيرست و مقدار شربت آن تا سه درم

لسان الثور

بفتح ثاى مثلثه به فارسى گاو زبان گويند نباتىست برگهاى آن سبز ضخيم و منقط به نقطهاى سفيد و گل آن لاجوردىرنگ و تخم آن كوچك اندكى طولانى و سفيد از حب القرطم اندك باريك‌تر و بهترين برگ آن تازهء سبز ضخيم منقط مىباشد مزاج آن گرم و ترست در اول و مفرح و مقوى ارواح و اعضاى رئيسه و حواس و حرارت غريزى و ملين طبع است و خواصها دارد و مقدار شربت از جرم آن تا پنج درم و در مطبوخ از پنج درم تا ده درم و عرق آن در امراض سوداوى مفيد و قدر شربتش سى مثقال

لفاح

بضم اول و فتح فا و الف و حاى مهمله ثمر پروج ؟ ؟ ؟ برى ست و قوىترين اجزاى آن پوست بيخ اوست مزاج آن سرد و خشك‌ست در آخر سوم و مخدر و مجفف