اشتداد :
همان زمان تزيّد است . رجوع شود به ذيل « تزيّد » .
اطراف بدن :
دستها و پاها را مىگويند .
اطفاء :
خاموش كردن حرارت بدن .
تسكين غليان خون ، تسكين حرارت خون و صفراء .
اطليه :
جمع « طلاء » است . رجوع شود به ذيل « طلاء » .
اعور :
رجوع شود به ذيل « رودههاى غلاظ » .
اغذيهء دوائيه :
چيزى است كه بخشى از آن جزء بدن مىشود و بخشى هم فقط اثر دارويى دارد ؛ مثل كاهو كه هم جزء بدن مىشود و هم خنككنندهء بدنهاى حاره است .
افشره :
گياهان و ميوههاى آبدار كه آب آنها را فشرده و بدون پختن بر آتش در مقابل آفتاب مىگذارند تا غليظ شود و سه چهارم آن تبخير شود و بعد با آن ، شربت درست كرده و ميل مىكنند كه اگر از مواد سرد مثل هندوانه ، آلو و ريباس درست شود ، سرد است و اگر از گرمىها درست شود گرم خواهد بود .
اكحل :
از رگهاى دست است كه فصد مىشود .
اماله :
فرستادن داروى مايع به رودهء مستقيم يا به رحم و فرج زنان .
امتلاء :
امتلاء يعنى پرى بدن از مواد به گونهيى كه زايد بر نياز خود را در برگرفته است . امتلاء بر دو قسم است :
يكى امتلاء به حسب اوعيه است كه عبارت است از پر بودن فضاى درونى عروق خون به گونهيى كه باعث كشيدگى و انتفاخ و بادكردگى آنها شود . دوم ، امتلاء به حسب قوت است كه به حالتى مىگويند كه انرژى غذايى زيادى در بافتهاى بدن ذخيره شده و بخشى از عناصر غذايى هم همچنان بىمصرف در بدن باقى مانده است و طبيعت نمىتواند آنها را مصرف كند حالا يا بيمارى و ضعفى در بدن وجود دارد كه طبيعت را ضعيف كرده است و يا اينكه كثرت مواد غذائى باعث فشار بر آن و ضعف آن شده است .
علامت امتلاء از نوع اول ، سرخى چهره و گرمى بدن و پرخوابى و خونريزى از بينى و يا كثرت خون حيض در زنان و خستگى در بدن و افراط در مصرف اغذيهء خونزا است .
علامت امتلاء از نوع دوم ، بىاشتهايى ، ضعف بدن ، سنگينى بدن و كشيدگى اعضاء است .
انارين :
انار ترش و نيز انار شيرين كه با هم مخلوط شوند يا آب آنها باهم مخلوط شود .