دارد ، داخل واپور شد كه كشتى را بدون صدمه از كانال عبور دهد . مدت 26 ساعت كشتى در لنگرگاه سويس ماند . در ظرف اين مدت ، جمعى از اهالى مصر از اين اسكله به سوى اوطان خود رفتند . ساير حجّاج را از دخول به خاك سويس كه مىخواستند از اين بندر به اسكندريه با راهآهن بروند ، ممانعت كردند .
جهت منع معلوم نشد از براى چه حكومت مصر در مراجعت حجّاج ، اين قدغن را اكيدا به سرحدداران خود نموده است . در لنگرگاه سويس هميشه ده فروند كشتى جنگى پر از نفرات نظام از جانب حكومت مصر حاضر و مهياست .
[ كانال سوئز ] روز پانزدهم صفر 1297
چهار ساعت از روز گذشته از ليمان سويس واپور حركت كرده ، داخل كانال گرديد . كنال يا كانال نهرى است مصنوعى كه ما بين بحر ابيض و احمر را بهم متصل نموده است . طول آن 88 ميل انگليس و عرض آن در بعض مواضع تقريبا 50 متر است . اگر دو واپور در كانال بهم متلاقى شوند يكى را بايد نگه داشت تا ديگرى رد شود . تلگراف مخصوصى در امتداد اين نهر كشيده و در چندين نقطه يك دستگاه عمارت خيلى خوب به جهت مستحفظين و مأمورين درست كردهاند . در جلو اين عمارت چوب بلندى نصب كرده و گوى و بيرقى چند بدان آويخته كه بدان بيرق و گوىها ديدهبانان يكديگر را از عبور واپورها اعلام مىدهند .
افتتاح اين نهر معظّم و اتصال بحرين اعظم در سنهء 1286 هجرى مطابق [ 17 نوامبر ] 1869 مسيحى به اهتمام فردينان دو لسپس مهندس فرانسوى كه رئيس شركت كانال است به اهتمام رسيده ، بناى تردّد سفاين شد . شكل مهندس مزبور را در لنگرگاه سويس در مواجه ممرّ سفاين از مفرغ ريخته سرپا نصب كردهاند .
الحق كمال صنعت و قدرت در انكشاف اين امر معظم به كار برده كه جاى حيرت است . سبحان اللّه عقل خرده بين انسان چهقدر دقيق است كه از او چه آثار بروز