تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مرآة البلدان ( فارسى ) — صفحة 2094

مساهمون:

ص٢٠٩٤
گفتم نيشابور از رى بزرگتر است و اهلش غنىتراند . اما رى پاكيزه‌تر و باصفاتر و آبش نيز بيشتر است . بالجمله محسنات اين شهر زياده از آن است كه ما وصف نموديم . عيبى كه دارد اين است كه آبش مسهل است و خربزه‌اش قاتل و علمايش مضل‌اند . غالب گوشت خوراك اهالى گوشت گاو است . هيزمش نيز كم است و فتنهء آن بسيار . لحومشان ستبر و قلوبشان مخزن عصيان و مكر و جماعتى منكر منافق و ائمهء جماعت مختلف و مخالف چنان‌كه امامت جامعش روزى با حنفىمذهب است و روزى با شافعىمسلك و بعضى شعرا و صاحبان ارجوزه در باب رى گفته‌اند :
الرى فيها درهم كدانق * و الخبز فى اعلى علو الخالق و اللحم قد علق بالشواهق * و كم بها من قاطع و سارق اسرق للحبات من عقاعق * و ليس بالمأمون من ترافق يحلف بالطور و بالمشارق * انى على حق فغير صادق و هو اذا خصك عين الفاسق
بالجمله دور شهر رى تقريبا يك فرسخ است . اما اطراف آن قدرى خراب مىباشد و مسجد جامع در يك طرف شهر و داخل در حصار است و در پشت مسجد بنا و عمارتى نيست و قلعه و بارهء شهر نيز خراب و باير مىباشد . اما محلات و ابنيه و عماراتى كه در خارج شهر ساخته شده معمور و آباد است ولى بدون بازار و دكاكين و اسواق دايره در داخل باره است و در داخل شهر نهرهاى جارى و آبهاى روان هست و در محوطهء رى قنوات بسيار مىباشد و كتابخانهء معروف رى در كاروانسرائى است كه واقع در روذهء اسفل است و محل فروش خربزه قرب مسجد جامع است .

قزوين :

شهر بزرگى است و تاكستان زيادى دارد و بر گرد شهر حصارى است محكم . و آب خوردن اهالى از چاهها و آب باران و نهر و رودخانه‌اى است كه در انتهاى شهر واقع است . و اين شهر محل و معدن فقه و حكمت است .

همدان :

و همدان ، مصر مملكت است يعنى شهرى است عظيم و نيكو و قديم و
مرآة البلدان ( فارسى ) — صفحة 2094 | محمد حسن خان اعتماد السلطنه / مير هاشم محدث / عبد الحسين نوائى / عبدالحسين نوائى