انعقاد نطفه و آبستنى صاحب بهترين و پاكيزهترين فرزندان ميآمد و از جهت خويش كه شريك نصف زيارت مرد كه چكيدهء تمام احوال وى را بخويش منتقل ساخته بود ميگرديد .
وسائط نقليهء سفر چگونه اسبابى بود ؟
گارى و دليجان « 12 » و كالسكه و اسب و الاغ و قاطر و كجاوه « 13 » و پالكى « 14 » و شتر كه وسيلهء آنها قافله مانند حركت ميكردند و بىبضاعتها كه پياده بدنبال كاروان به راه ميافتادند و توقفگاههاى ميان راه منازل يعنى كاروانسراهائى كه از زمان شاه عباس بنام كاروانسراى شاه عباسى كه ميگفتند ( از آنها نهصد و نود و نه مكان ساخت و آن را به هزار نرسانيد تا تعدادش در دهانها قلمبهتر گرديده زيادتر بنمايد ) در هر شش فرسخ يكى از آنها بنا شده بود و نيمه منزلها مانند قهوهخانهها و دهات و خرابهها كه در اولى شبها را اطراق كرده و در دومى توقف مختصر ناهار و چاى و نماز ميان روز را برگزار ميكردند . بعد از آن در كل امور ، چه در شهر و چه در خارج شهر اول مركبشان پاهاى سلامت كه اعتنا به هيچ وسيلهء نقليه نكرده ار اين سمت شهر به آن سوى و هرنقطه و سياحتگاه داخل و خارج و دهات و ييلاقات را پيموده اياب و ذهاب ميكردند و براى آخوندها و معمرين و سالمندان الاغ و اسب و يابو و براى تفنن درشكه و كالسكه و واگن اسبى و ماشين دودى كه آنها نيز چيزى از شب گذشته تعطيل شده باز گام و قدمها جانشينشان ميگرديد .
هامش
( 12 ) . كالسكهء هشتنفره با باربند روى و پشت .
( 13 ) . يك يا دو جعبهء بزرگ كه بر روى شتر يا قاطر يا پهلوهاى او بسته بر آن سايبانى ميگذاشتند .
( 14 ) . دو صندوق بىسايبان كه به دو طرف قاطر ميبستند .