وَ مَنْ يَتَّخِذِ الشَّيْطانَ
و هر كه فرا گيرد شيطان را
وَلِيًّا
دوست خود
مِنْ دُونِ اللَّهِ
غير از خداى تعالى
فَقَدْ خَسِرَ
پس بتحقيق زيان كند
خُسْراناً مُبِيناً
زيان كردنى ظاهر .
يَعِدُهُمْ
وعده ميدهد اين گروه را شيطان
وَ يُمَنِّيهِمْ
و مىافكند اين جماعت را بآرزوهايى كه اصلا به آن آرزو نرسند
وَ ما يَعِدُهُمُ الشَّيْطانُ
وعده نميدهد ايشان را شيطان
إِلَّا غُرُوراً
مگر فريب را كه عبارتست از اظهار نفع در آنچه متضمن ضرر است يعنى آنچه موجب ضرر است به صورت نفع بمردمان سادهلوح وامينمايد صدوق در در كتاب امالى از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده كه چون آيهء « 1 » «
وَ الَّذِينَ إِذا فَعَلُوا فاحِشَةً أَوْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ ذَكَرُوا اللَّهَ فَاسْتَغْفَرُوا لِذُنُوبِهِمْ
» نازل گرديد ابليس بر بالاى جبل ثور كه در مكه است بر آمده عفاريت و مددگاران خود را بآواز بلند بخواند و ايشان نزد او حاضر گشته گفتند : اى سيد و بزرگ ما آواز كردن ما را سبب چه چيز است ؟ ابليس گفت : اينچنين آيتى نازل شده و دست تسلط من بر آنها كوتاه گشته ، جمعى از عفاريت بنوبت برخاستند و گفتند ما وسوسهء آن جماعت خواهيم كرد ابليس قبول نكرد تا آنكه از ميان آن عفاريت عفريتى كه نام او وسواس الخناس است بابليس گفت : من آن جماعت را وعدهها خواهم داد و بآرزوها خواهم افكند كه بدين سبب مستغرق بحر گناه كردند بحيثيتى كه أصلا استغفار بخاطر آنها نگذرد پس ابليس وسواس الخناس را بر آن جماعت گماشت تا آنكه او مانع استغفار ايشان گردد ازين است كه حق تعالى فرموده : «
يَعِدُهُمْ وَ يُمَنِّيهِمْ وَ ما يَعِدُهُمُ الشَّيْطانُ إِلَّا غُرُوراً
» .
أُولئِكَ
آن گروه كه تابع شيطان شوند و ميشوند و هستند
مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ
جاى ايشان دوزخست
وَ لا يَجِدُونَ عَنْها
و نيابند ايشان از جهنم
مَحِيصاً
گريزگاهى و پناهى كه از شدت عذاب پناه به آن برند .
هامش
( 1 ) - سورهء آل عمران ، آيهء 135 .