[ سوره الإسراء ( 17 ) : آيات 94 تا 97 ]
وَ ما مَنَعَ النَّاسَ أَنْ يُؤْمِنُوا إِذْ جاءَهُمُ الْهُدى إِلاَّ أَنْ قالُوا أَ بَعَثَ اللَّهُ بَشَراً رَسُولاً ( 94 ) قُلْ لَوْ كانَ فِي الْأَرْضِ مَلائِكَةٌ يَمْشُونَ مُطْمَئِنِّينَ لَنَزَّلْنا عَلَيْهِمْ مِنَ السَّماءِ مَلَكاً رَسُولاً ( 95 ) قُلْ كَفى بِاللَّهِ شَهِيداً بَيْنِي وَ بَيْنَكُمْ إِنَّهُ كانَ بِعِبادِهِ خَبِيراً بَصِيراً ( 96 ) وَ مَنْ يَهْدِ اللَّهُ فَهُوَ الْمُهْتَدِ وَ مَنْ يُضْلِلْ فَلَنْ تَجِدَ لَهُمْ أَوْلِياءَ مِنْ دُونِهِ وَ نَحْشُرُهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ عَلى وُجُوهِهِمْ عُمْياً وَ بُكْماً وَ صُمًّا مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ كُلَّما خَبَتْ زِدْناهُمْ سَعِيراً ( 97 )
و منع نكرد مردمان را از ايمان آوردن به قرآن و نبوّت محمّد چون محمّد بايشان آمد و قرآن بايشان آورد مگر آنكه ايشان را گمان بود كه گفتند كه : خداى بپيغمبرى آدمى بفرستد ؟ ! يعنى بپيغمبرى آدمى نفرستد اگر رسولى فرستد فريشته فرستد بگوى اى محمّد و جواب ده كه : اگر در زمين فريشتگانى بودندى كه ميرفتند آرميده و ساكن در آن ؛ ما بايشان فريشته رسول فرستاديمى ، يعنى بهر كس كه رسول فرستيم از آن جنس فرستيم ؛ اگر بفريشتگان فرستيم فريشته فرستيم ، و اگر بآدميان فرستيم آدمى فرستيم ، چه هر پيغمبرى بايد از جنس امّت بود تا امّت را با او الفت « 1 » بود و با او مستأنس شوند و عند نزول او ملجأ نشوند .
آنگه گفت :
[ قُلْ كَفى ]
اى محمّد چون طمع تو از ايمان و رشد و صلاح ايشان منقطع شد بگو كه : گواه ميان من و ميان شما خداى بس است تا گناه از شماست يا تقصير از من است ، بتحقيق كه او ببندگان خويش آگاه و بيناست .
[ وَ مَنْ يَهْدِ اللَّهُ ]
و هر كه را خداى هدايت كند و الطاف ارزانى دارد به او كتاب فرستد و پيغمبر فرستد او مهتدى باشد و راه يافته ، و هر كه را اضلال كند و از راه بهشت گم گرداند ، يا در دنيا بر سبيل عقوبت بر معصيتى خذلان كند « 2 » تو ايشان را هيچ وليّى از أوليا نيابى بجز
هامش
( 1 ) - در تفسير ابو الفتوح ( ره ) : « الف » ؛ و آن بهتر است .
( 2 ) - در تفسير ابو الفتوح ( ره ) باضافهء : « و اين را يا بر لطف بايد تفسير دادن يا بر حكم و تسميه و يا بر راه بهشت و يا بر اضلال از راه ثواب بايد شرح دادن يعنى هر كه را خداى تعالى هدايت دهد به آن تفسيرها كه گفته شد او مهتدى باشد يعنى ملطوف يا محكوم بهدايت يا و اصل به ثواب و هر كه را اضلال كند بر آن اقوال كه گفتيم » .