كاو تن خويش را زيان كند . و زجاج گفت : نگردد از ملّت ابراهيم مگر آن كسى كه خويشتن خويش را نشناسد ؛ كه هركه خويشتن خويش را بشناسد « 1 » خداى را بشناسد .
و ملّت نامى است مر هرراهى را كه بسپرند [ 28 ] و اثر او پيدا بود . پس ثنا كرد فر ابراهيم عليه السّلم و گفت :
وَ لَقَدِ اصْطَفَيْناهُ فِي الدُّنْيا .
ما مرورا بگزيديم اندرين جهان ، اى به دوستى گرفتيمش .
وَ إِنَّهُ فِي الْآخِرَةِ لَمِنَ الصَّالِحِينَ .
و ابراهيم اندران جهان از رستگاران باشد از عذاب ، وز ظفريافتگان باشد به بهشت . و گويند ابراهيم فا پدران نيكان باشد از پيغامبران اندر بهشت .
زجاج گفت : صالح آن كس باشد كه فريضههاى خداى را بگزارد ، و امانتهاى مسلمانان « 2 » فاز دهد .
آيهء 131
إِذْ قالَ لَهُ رَبُّهُ أَسْلِمْ .
بگزيدش خداى آن وقتى كه گفتش
أَسْلِمْ .
ابن عباس گفت :
خويشتن خالص مرا كن . و فرّا گفت : دايم باش فر آنچه هستى فرو .
قالَ أَسْلَمْتُ لِرَبِّ الْعالَمِينَ .
ابراهيم گفت : گردن دادم مر آفريدگار خلايق را .
آيهء 132
وَ وَصَّى بِها إِبْراهِيمُ بَنِيهِ .
اندرز كرد به كلمت اخلاص و به ملّت اسلام ابراهيم فرزندان را ، اسمعيل و اسحق را .
وَ يَعْقُوبُ .
او نيز يعقوب وصيّت كرد به كلمت اخلاص مر دوازده پسر خود را به گاه مرگ .
يا بَنِيَّ إِنَّ اللَّهَ اصْطَفى لَكُمُ الدِّينَ فَلا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ .
گفت : يا فرزندان بگزيد خداى مر شما را از همه دينها ، دين مسلمانى . مرگ مبادا مر شما را مگر فر مسلمانى .
آيهء 133
أَمْ كُنْتُمْ شُهَداءَ إِذْ حَضَرَ يَعْقُوبَ الْمَوْتُ .
اين جواب جهودان است .
ايشان گفتند مر پيغامبر را : يا محمّد ، يعقوب آن روز كه بمرد ، فرزندان را به دين جهودى وصيّت كرد . خداى گفت عزّ و جلّ و شما كه جهودانايد ، حاضر بوديد نزد يعقوب بدان وقتى كاو را مرگ آمد ، تا بدانستيدى كه به دين جهودى وصيّت كرد ، اى شما حاضر نبوديد [ 29 ] آنوقت ، پس چرا فروفر به باطل همىگوايى دهيد ؟
هامش
( 1 ) . متن : از « هركه . . . » مكرر است .
( 2 ) . متن : مسلماننان