پاكى مر خداى راست از آنچه گفتند اين ناسزاگويان .
بَلْ لَهُ ما فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ .
نه چنان است كايشان گفتند ، بلكه مر خداى راست اهل آسمانها و زميها از فريشتگان و ز اهل زمى ، عيسى و همه آدميان .
كُلٌّ لَهُ قانِتُونَ .
همه مقرند مر خداى را به خدايى .
بو صالح ابن عبّاس گفت : اين آيت خاص است مر اهل طاعت را از مومنان . و ضحّاك گفت : اين آيت عام است . كس است كه مر خداى را طاعت دارد به كام ، و كس است كه طاعت دارد به نوكام .
آيهء 117
بَدِيعُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ إِذا قَضى أَمْراً .
نوكنندهى آسمانها و زمينهاست .
وَ إِذا قَضى أَمْراً .
و چو خواهد خداى عزّ و جلّ بودن چيزى و آفريدن مخلوقى ،
فَإِنَّما يَقُولُ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ .
مران چيز بودمين 2 را كاندر علم او بود كه بخواهد بودن ، گويد :
بباش . بباشد ، چنان كه او خواهد .
آيهء 118
وَ قالَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ لَوْ لا يُكَلِّمُنَا اللَّهُ أَوْ تَأْتِينا آيَةٌ .
و گفتند آنكسها كه نشناختند مر خداى را به بانگى از كافران مكه چرا خداى فا ما سخن نگويد ، اى چرا ما را نگويد كه محمّد صلّى اللّه عليه پيغامبر من است ، به دو بگرويد . يا چرا نشانى [ 22 ] نيارى تا كه بدانيمى كه ته « 1 » پيغامبر خدايى ، چنان نشانى كاورده بود موسى .
كَذلِكَ قالَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِثْلَ قَوْلِهِمْ .
همچنين گفتند كافران گذشتگان مر پيغامبرانشان را ، چنان كاين كافران همىخواهند از تو كه محمّدى عليه السّلم .
تَشابَهَتْ قُلُوبُهُمْ .
ماننده گشت دلهاى اين كافران بدان كافران گذشتگان .
قَدْ بَيَّنَّا الْآياتِ لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ .
پيدا كرديم نشانيهاى نبوّت ته كه محمّدى اندر قرآن مر فىگمانان را از مومنان .
آيهء 119
إِنَّا أَرْسَلْناكَ بِالْحَقِّ بَشِيراً وَ نَذِيراً .
ما بفرستاديم ترا يا محمّد عليه السّلم به توحيد مژدهدهنده مر مومنان را به بهشت ، و ترساننده مر كافران را از دوژخ .
وَ لا تُسْئَلُ عَنْ أَصْحابِ الْجَحِيمِ .
و نگهدار آنچه ترا بفرموديم به دو ، او خلق را به دو خوان كه
هامش
( 1 ) . ته - تو .