مقدار شربت : مقدار يك درهم ميل نمايند . « 1 »
مفرحات ياقوتيه : مركباتى كه مفرح باشد و ياقوت در آن به كار رفته باشد . مانند مفرحى كه ذكر يافت .
معرقات
معرق : يعنى « عرق آورنده » ، و آن دوايى را نامند كه به حرارت و تلطيف و ترقيق خود رطوبات محتبسه در جلد و اعضاى قريبه به آن را به عرق دفع سازد و اخراج نمايد . « 2 »
ميسوسن / شراب سوسن
شراب سوسن : اين شراب را « ميسوسن » نامند .
خواص : نافع است از براى ضعف معده و كبد و از براى غشى حادث از استفراغ مفرط و از براى خلفه و خروج خون و از براى ضعف قلب .
صنعت آن : گل سوسن آزاد ، چهارصد عدد ؛ قمع و زردى ميان آنها دور كنند و پهن كنند بر چادرى پاكيزه تا خشك شود پس بگيرند قسط هندى ، قرنفل ، قصب الذريره ، از هر يك ، دو اوقيه ؛ مجموع را نيم كوفته پس بگيرند ظرف زجاجى يك صف از گل سوسن در آن پهن كنند ، و صف ديگر آن را ادويه و همچنين تا تمام شود و يك شبانه روز بگذارند بر آن پس بريزند از مثلث جيد ، شانزده رطل ؛ پس بگيرند زعفران نيم اوقيه و مشك تبتى دو مثقال و با قدرى مثلث حل سازند و داخل نمايند در ادويه پس بياندازند بر آن ميعهء سائله ، چهار اوقيه و روغن بلسان ، يك اوقيه و سر ظرف را يك ساعت واگذارند بر آن كاغذى پاكيزه و بر بالاى كاغذ ، پارچهء كتانى بندند و بر بالاى آن گل بگيرند به طين حرّ كه به سبوس جو خمير كرده باشند و در سايه در موضع شمالى ، شش ماه بگذارند ؛ پس به كار برند .
و در نسخهء حكيم معصوم به جاى مشك ، عنبر به وزن مشك داخل است . « 3 »
هامش
( 1 ) . محمد حسين عقيلى خراسانى ؛ مجمع الجوامع ( قرابادين كبير ) ، ج 2 ، ص 718 .
( 2 ) . همان ، ج 1 ، ص 45 .
( 3 ) . همان ، ج 2 ، ص 230 .