مصطكى و زنجبيل ، از هر يك يك مثقال ؛ نبات ، چهار مثقال . و اگر نباشد مصطكى و زنجبيل ، دو مثقال تُربُد را با گلقند سرشته بخورند و بالاى آن آب گرم . و اگر هيچ يك اينها به هم نرسد ، تخم شِبِت و تخم ترب را جوشانيده صاف كرده ، نيم گرم با قدرى نمك بياشامند و قى نمايند ؛ تا بلغم به قى مندفع گردد .
و بعد از مسهل و يا قى ، چند روز به خوردن مصطكى با گلقند و يا آمُلَه با مصطكى و يا نوشدارو و يا جوارش آمُلَه ميل نمايند .
و غذا ، نخودآب و يا تر پلاو و يا كباب با نان يا با چلاو تناول نمايند .
اگر سبب وجع معده ، رياح و نفخ باشد :
علامت آن : حركت رياح در معده و نفخ و قراقر و حركت وجع از محلّى به محلّى و آروغ و جُشا .
علاج آن : به دستور وجع بلغمى است . و خوردن جوارش كمّونى و معجون كاسرُ الرّياح و جالينوسى و سفوف مقوّى ؛ قبل از طعام و بعد از طعام نيز .
و نيز از آنجمله ، « ضعف معده » است
اگر سبب اين ، ضعف قوّههاى معده است كه باعث « وَجِع معده » شده :
علامت و علاج آن ، هر يك ذكر يافت .
اگر بدون اسباب مذكوره ، ضعف در قوّههاى معده به هم رسيده باشد :
علاج آن : تناول آمله مربّا و هليله مربّا با مصطكى و يا طباشير ؛ به حسب هر مزاج از برودت و حرارت . و آشاميدن ربّ به و يا شربت آن و شربت فواكه و شربت ليمو - با طباشير و يا بى طباشير - و جوارش عود ترش و يا شيرين و يا نوشدارو و يا جوارش آمله و يا شربت عود و امثال اينهاست .
و اگر با برودت مزاج باشد :
علاج آن : علاج وجع معدهء بلغمى است . و خوردن نوشدارو و جوارشات مذكوره و اطريفل صغير .