و مطبوخ او در سركه رافع نقرس و با ميپختج و امثال آن جهت درد مفاصل و نقرس و عرق النسا و استسقاء لحمى ، به غايت مؤثر و مداومت شرب طبيخ برگ و بيخ او رافع جذام و هيجده قيراط از آن مسهل بلغم و مرة الصفرا و بهترين ادويهء استسقا است .
و قدر شربتش از طبيخ او تا سه اوقيه و حقنه طبيخ او جهت عرق النسا و مضمضهء آن جهت درد دندان بارد و سعوط او با شير دختران جهت دردهاى مزمن ، مفيد و ضماد تخم و گل او جهت مفاصل مزمن ، نافع و قدر شربتش تا يك درهم است و بايد با آرد جو و كتيرا نوشند و روغن قثاء الحمار كه آب او را با مثل آن روغن زيتون بجوشانند تا رفع آب گردد يا ثمر تازهء او را ريزه كرده و با روغن زيتون دو وزن آن چهل روز در آفتاب بگذارند بسيار گرم و محلّل قوى و مدرّ حيض و مخرج ولد و رافع كلف و بثور و كرم گوش و گرانى سامعه و رياح آن و با تخم كتان ، مجفِّف بواسير و قدر شربتش تا يك درهم است .
[ 4055 ]
قثاء النعام :
حنظل است .
[ 4056 ]
قثاء الكبر :
ثمر كبر است و در آنجا مذكور مىشود .
[ 4057 ]
قثاء هندى :
بل است و نزد بعضى خيارشنبر .
[ 4058 ]
قثاء الحية :
زراوند طويل است و نزد جمعى حنظل .
[ 4059 ]
قثاء برّى :
قثاء الحمار است .
[ 4060 ]
قجى :
اسم تركى گياه خردل برّى است .
[ 4061 ]
قديد :
اسم جنس چيزهاى خشك است مراد از مطلق او ، گوشت قاق . و قديد جميع لحوم ، به خلاف طبع و خواص اصل آن است و زبونترين اغذيه و مولد خلط غليظ سوداوى و مورث جوششها و قولنج و بيخوابى و حكّه و جرب و قديد گوشت حيوان وحشى جهت استسقاء ، موافق است هر گاه در سركه خيسانيده باشند و مصلح قوى قديد ، خيار است و روغنها و شيرينيهاى سرد و تر .
[ 4062 ]
قدميا :
اقليميا است .
[ 4063 ]
قديم الملك :
خبّازى است .
[ 4064 ]
قداح :
بهار نارنج است و نزد بعضى شكوفه رطبه .
[ 4065 ]
قدح :
نوعى از ابرون است .
[ 4066 ]
قدومه :
به لغت اصفهانى ، تودرى است .