تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الأغراض الطبية والمباحث العلائية ( فارسى ) — صفحة 622

مساهمون:

ص٦٢٢
اندك بخورند ، در حال آواز صافى كند و با زردهء خايه مرغ نيم‌برشت بخورند سرفه كهن را سود دارد ، لكن معده و جگر را زيان دارد .

حَنْظَل

: گرم و خشك است . دماغ را پاك كند و بلغم غليظ از عصبها و مفاصل فرود آرد ، و خداوند قولنج و نقرس و عرق النسا را سود دارد .

حَلْبيب

: داروى هندى است مانند سورنجان ، گرم و خشك است بدرجهء دوم ، خداوند نقرس و اوجاع مفاصل بلغمى را سود دارد و حب القرع را بكشد .

حبّ الزَّلَم

: گرم است و تر اندر درجهء دوم ، فربه كند و آب پشت زيادت كند .

حبّ النّيل

: گرم و خشكست بدرجهء سوم ، اخلاط غليظ و حب القرع باسهال بيارد و بهق و برص را سود دارد .

حب القِلْقِل

: اندامهاء سست را قوت دهد و فربه كند ، مغاث بيخ اوست .

حَديد

: آهن است ، آب اندر آهن پخته و آهن تاب كرده ، سستى معده را و آماس سينه را سود دارد . زنگار آهن به شراب سوده بر داخس و بثرها و نقرس طلى كنند ، سود دارد . با سركه سوده اندر گوش چكانند ، ريم پاليدن از گوش باز دارد . توفال آهن ضعيف‌ترست از توفال مس اندر اسهال آب از خداوند استسقا .

حَجَرُ اليَهود

: معروف است سنگ گرده را سود دارد و خون از مقعده باز دارد ، لكن معده را نيك نيست و شهوت طعام ببرد .

حجر الاسفنج

: سنگ گرده را بريزاند .

حجر المِسَن

: سودهء سنگ افسان ، آماس پستان باز دارد و نگذارد كه خايه و پستان بزرگ شود .

حجر الحيّه

: اين سنگ را مارمهره گويند بر مار گزيده بندند سود دارد .

حجر اليَشْب

: سنگ يشب معده را سود دارد اگر بخورند يا از گردن بياويزند چندانكه معده را پوشيده دارد .

حجر ارمنى

: قى آرد و شسته اسهال سودا كند فزون از آنكه حجر لازورد .

حرف الطا

طباشير

: ريشى دهان را سود دارد و خداوند خفقان دل را قوت دهد و آمدن صفرا بمعده باز دارد . خوردن و طلى كردن تشنگى بنشاند و اسهال صفراى باز دارد .

طراثيث

: سستى معده و جگر زايل كند و اسهال خون باز دارد خاصه اگر اندر شير بز جوشانيده خورند .

طُحْلُب

: بر صداع گرم و نقرس گرم نهند سود دارد .

طاليسْفَر

: گفته‌اند گرم و خشك است بدرجهء دوم ، اندر علت ذرب و قروح امعاء و خون آمدن از رحم و از بواسير باز دارد .