روز بعد از عيد ، چنانچه از عيد ببعد كم بارشى شود يك ماه هم جايز است و اين امساك براى آن است كه نارستان از خطر شته « 1 » و فرو ريختن بار و مريض شدن اغصان مصون ماند و تاكستان از شدت نمو ريواسه و برگ و فروريختن دانههاى صغار و غوره در حالت گل و تنك ماندن خوشهها از انگور محفوظ شود و كذلك معايب ديگر . خلاصه آنچه ذكر شد در تغريس باغ و تربيت اشجار نار و تاك و غيره اختصاص بگرمسير نداشت بلكه عمل سردسير را هم شامل است و از جمله لوازم در اين علم دانستن عمل تبديل و پيوند اشجار است باوراق و اثمار و الوان متعدده مختلفه و تربيت ميوههاى بىهسته .
اما پيوند اشجار : بايد دانست كه هر ميوه هستهدار را بدرخت هستهدار پيوند مىسزد و هر درخت [ 139 پ ] شيردار را بدرخت شيردار تبديل توان نمود ، مانند درخت انجير به توت سياه و برعكس . و اما سه نوع پيوند ميتوان كرد : يكى آنكه شاخهء نورستهء بهارى را گرفته به قدر پنج شش شعير قد آن باشد و بن يك برگ باغنچهاى « 2 » كه در پاى هر برگى به پوست متصل است كه در آينده گشوده شود و برگ و بار ظاهر سازد و با چاقوى تند دو طرف آن غنچه دو شعير از پائين و دو شعير از
هامش
( 1 ) - شته عبارتست از آفتى كه عارض اشجار شود و آن چند نوع است : يكى آنكه برگهاى درخت چسبان شود و جانوران صغار سبز بساق شاخها و برگها متصل بهم متكون شوند و جوهر درخت را بكشند ، و يكى ديگر آنكه جانوران صغار سياه به همان تفصيل درخت را بيمار كنند و بارش فاسد نموده بر زمين ريزد و اگر بارآور نباشد برگش را تباه نمايد .
( حاشيه )
( 2 ) - غنچه در اين مقام عبارت است از آن دكمهها كه در پاى هر برگى به پوست شاخههاى نو رسته متصل است كه در بهار آينده گشوده شده و برگ و شكوفه از آنها ظاهر شود . ( حاشيه )