[ 16 ] اشاره [ حكايت مدعى و گفتگوى او با عارف ]
حكايت نمودهاند كه شخصى بود جهت تلبيس لباس درويشى در بر كرده ، ادعاى تصوف مىنمود ، و اين معنى را ندانسته بود كه « صاد » آن از « صبر » و « صدق » و « صفا » ، و « واو » آن از « ورد » و « ودّ » و « وفا » است ، و « فاء » آن از « فرد » و « فقر » و « فنا » است .
آن مدّعى درويشى هنوز احكام نماز را و ساير واجبات را نفهميده گاهى مدّعى مقام طريقت ، و زمانى دعواى مرتبه حقيقت را مىنمود . چون از حالت او تحقيق شد به طريق « الكناية أبلغ من التصريح » مدّعى مرتبه نجباء و نقباء و ابدال و اوتاد بود ؛ زمانى نگذشت ادعاء نمود كه قطب زمان و متصرّف در جهان است .
عارفى كه عالم باللّه و عالم به احكام اللّه ، و متّصف به مقام جمع الجمع و داراى علم لدنّى ، و متّصف به مراتب شريعت و حقيقت بود بر وى بانگ زد كه : اگر دعاوى كاذبه را كنار گذارى و به لوازم دين و آيين شرع مقدس سلوك نمايى ، و با نفس امّاره مجاهده نمايى ، به مضمون آيه وافى هدايه
وَ الَّذِينَ جاهَدُوا فِينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا
« 1 » سالك سبيل معرفت و رشد ، و و اصل به مقامات عارفين و صلاح و سداد خواهى شد .
آن شخص گفت : با اينهمه گناه چگونه توانم كه به مقام اوليا و اصل شوم ؟
عالم فرمود : راه توبه باز است ؛ و توبه سرمايه سالكين و مشرق نور قرب پروردگار ، و كليد استقامت در راه دين و ايمان است . يك سجده به جهت خدا اگر به شروط
هامش
( 1 ) . سوره مباركه عنكبوت : 69 .