دار الارشاد اردبيل
اردبيل شهريست مشهور به برودت هوا و عذوبت مياه در السنة و افواه مذكور است از اقليم چهارم طولش ف لب و عرضش كح در چهار فرسخى جبل سيلان طرف شرقى شهر تبريز واقع و جوانب اربعهء آن ولايت واسع است .
بناى اردبيل
صاحب روضة الصفا گفته كه اردبيل از بناهاى كيومرث است بعضى گويند كه از ابنيهء اردبيل بن اروسى بن ملطى بن يونان بن عامر بن شالخ بن ارفحشد بن سام بن نوح است و بعضى از ائمه تاريخ را عقيده آنكه در هنگام معارضهء كيخسرو بن سياوش و فريبرز بن كيكاوس در امر سلطنت در كوه سيلان حصارى بود در غايت حصانت موسوم به بهمن دز در قرون بسيار كمند هيچ ذى شوكتى بر شرفات آن قلعه نرسيده و خيال تصرف هيچ صاحب حشمتى بگرد آن نگرديده فتح آن قلعه را برفع خصومت مقرر ساختند و با اسباب و آلات بفتح آن قلعه پرداختند نخست فريبرز با طوس رفته بعد از ترددات بسيار محروم و مأيوس بازگشتند آنگاه كيخسرو با گودرز به نيروى اقبال آن قلعه را گشود همان وقت بنياد دار الارشاد را طرح فرمود .
آبادى اردبيل و صفت مردم آن
در عصر دولت صفويه بهغايت معمور و ملاذ و ملجأ نزديك و دور بود بعد از انقراض دولت آن طايفه بسبب ترودات سپاه مخالف و مؤالف مانند ساير بلاد آذربايجان ويران گشته اكنون به قدر دو هزار باب خانه و صد قريه ويرانه باقى و سه هزار ايل شاهسون من طوايف قزلباش ساكن آن ديار و ساكنانش ترك زبان و سفيد چهره از صباحتمنظر و ملاحت پيكر بىبهره و همگى شيعهمذهب و گروه بىادبند از فواكه گيلاس ممتاز و گندمش بامتياز است و حقوق ديوانى موافق حساب قديم هشتاد هزار دينار بوده .
مزار كثير الانوار شيخ صفى الدين قدس سره در آن ديار مطاف طوايف اهل روزگار است ،