مراد از أصغرهم : امام حسين ، عليه السّلام . و اغتيال : ناگاه كشتن . و الوبال : ما يخاف ضرره . و مراد از قاتل : نضر « 1 » بن حوشبهء « 2 » ضبابى كه شمشير بر « 3 » امام حسين « 4 » زد و خولى بن يزيد كه سر او ببريد .
دم زدن از علوّ همّت بافتخار « 5 » و شكايت از افلاس و افتقار
أصبحت بين الهموم و الهمم * هموم عجز و همّة الكرم
طوبى لمن نال قدر همّته * أو نال عزّ القنوع بالقسم
القنوع ( بالضّمّ ) : الرّضا .
مىفرمايد : بامداد كردم در ميان غمها و همّتها ، غمهاى عجز و همّت بزرگوارى .
خوشى « 6 » عيش مران كس را كه يافت اندازهء همّت خود ، يا يافت عزّت خشنودى بقسمتها .
س :
گر پايهء ما به قدر همّت بودى * يا كار جهان بعلم و حكمت بودى
ما را همه روز جاه و حشمت بودى * گردون بر ما ز اهل خدمت بودى
مباهات به قرابت نبى و مفاخرت بر مردم اجنبى
لقد علم الأناس بأنّ سهمى * من الإسلام يفضل كلّ سهم
و أحمد النّبىّ أخى و صهرى * عليه اللّه صلّى و ابن عمّى
و إنّى قائد للنّاس طرّا * إلى الإسلام من عرب و عجم
و قاتل كلّ صنديد رئيس * و جبّار من الكفّار ضخم
هامش
( 1 ) .E: قصر .
( 2 ) .C: حرشبه .
( 3 ) .G: + سر .
( 4 ) .A: + رضى اللّه عنه .
( 5 ) .C: و افتخار .
( 6 ) .G: خوش .