ارتياح دل است به ملاحظهء كرم مرجو . رجاء ضعيفترين منازل مريد است زيرا رجاء جز به اعمال و ديدن اعمال نباشد و خواص را التفاتى به اعمال خود نيست و فضل حق را رؤيت كنند . ( فرهنگ لغات عرفانى )
( 585 ) قرآن : النمل ، بخشى از آيهء 34 .
( 586 ) اشاره به حديث نبوى « عدل ساعة خير من عبادة سبعين سنة » است . ر . ك .
جامع الصغير ، ج 2 ، حاشيهء ص 187 و بستان السياحة ، ص 394 . در كنوز الحقائق ، ص 80 و كشف الخفاء ، ج 2 ، ص 75 ، به صورت « عدل يوم واحد أفضل من عبادة ستين سنة » ضبط شده است . در كشف الخفاء ، ج 2 ، ص 75 ، به صورت « عدل حكم ساعة خير من عبادة ستين سنة » ديده مىشود .
( 587 ) قرآن : التوبة ، بخشى از آيهء 128 .
( 588 ) قريش : منظور قبيلهء معروف عرب عدنانى ، كه پيغمبر اسلام و بيشتر مردان بزرگ صدر اسلام و خلفاى راشدين و بنى اميه و بنى عباس بدان متعلق بودند . ( دائرة المعارف مصاحب )
( 589 ) حديث نبوى . در المعجم حديث ، ج 1 ، ص 235 ، و جامع الصغير ، ج 1 ، ص 116 ، به صورت « و انّى أبيت يطعمنى ربّى و يسقينى » ضبط شده است . در شرح تعرف ، ج 2 ، ص 68 ، به صورت « انّى أبيت عند ربّى فيطعمنى و يسقينى » آمده است . در شرح تعرف ، ج 2 ، ص 68 ، و سفينة البحار ، ج 2 ، ص 658 ، به صورت « . . . انّى أظلّ عند ربّى فيطعمنى و يسقينى » ديده مىشود .
( 590 ) خدا را : ترا به خدا قسم مىدهم .
( 591 ) قرآن : الصافات ، 182 .
( 592 ) ترجمهء حديث نبوى مشهور « ولدت فى زمن الملك العادل » . در جلاء العيون ، باب اول ، فصل سوم ، در بيان ولادت حضرت رسول اكرم ( ص ) ، آمده كه اين روايت مشهور است كه حضرت رسول ( ص ) فرمود كه « متولد شدم در زمان پادشاه عادل » . امّا در كشف الخفاء ، ج 2 ، ص 472 ، چنين مىخوانيم : « ذكره الصنعانى بالتنكير ، و قال إنّه موضوع ؛ و قال فى المقاصد لا اصل له . »
( 593 ) « ظل اللّه » . اشاره به حديث نبوى « السلطان ظلّ اللّه فى الارض » . در كشف الخفاء ، ج 2 ، ص 504 و جامع الصغير ، ج 2 ، ص 157 ، به صورت « لا تسبوا السلطان فانه ظل اللّه فى الارض » و در ج 2 ، ص 38 ، « السلطان العادل المتواضع ظل اللّه و رمحه فى الارض » ، در ج 1 ، ص 35 ، « إذا مررت ببلدة ليس فيها سلطان فلا تدخلها إنما السلطان ظل اللّه و رمحه فى الارض » ضبط شده است . در شرح تعرف ، ج 2 ، ص 30 ، آمده است : « خداى تعالى گفت :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ
قيل السلطان و قيل العلماء و قال النبى ( ص ) السلطان ظل اللّه فى الارض » . در سفينة البحار ، ج 2 ، ص 167 ، به صورت « السلطان ظل اللّه فى الارض » ديده مىشود . در امثال و حكم ، ج 1 ، ص 252 . به صورت « السلطان العادل ظل اللّه فى ارضه » .
( 594 ) دورباش : نيزهء دوشاخه داراى چوبى مرصع كه در قديم پيشاپيش شاهان مىبردهاند تا مردم بدانند كه پادشاه مىآيد و خود را به كنار كشند . ( فرهنگ معين )
( 595 ) حضور : حضور مقابل غيبت است و در اصطلاح عرفاء متصوفه غيبت از خلق و حضور عند الحق است و مقام وحدت را نيز حضور گويند . ( فرهنگ لغات عرفانى )
( 596 ) شاهرخ : شاهرخ ميرزا يا شاهرخ بهادر ، در 14 ربيع الثانى سال 779 در سمرقند به دنيا آمد و در 25 ذىحجهء سال 850 هجرى قمرى فوت نمود . وى چهارمين پسر و جانشين واقعى تيمور گوركانى