خواند
« أَ لَمْ يَجِدْكَ يَتِيماً فَآوى »
. خود دانى كه اين عالم را چه خوانند ؟ جنّت قدس خوانند « انا و كافل اليتيم كهاتين فى الجنّة » . چه گويى محمّد يتيم نيست ؟ ! چون محمّد يتيم باشد ، و حقّ - جلّ جلاله - پروندهء يتيم است . پس هر دو در بهشت بهم باشند . آنچه ديگران گفتند كه او از خلق به خدا مىرفت ، در اين مقام محمّد از خدا بخلق مىآمد
« قَدْ جاءَكُمْ مِنَ اللَّهِ نُورٌ وَ كِتابٌ مُبِينٌ »
. « أرحنا يا بلال » دليل اين سخن آمده است . « كلّمينى يا حميرا » خود نشان مىدهد كه اين مقام چيست .
« وَ ما أَرْسَلْناكَ إِلَّا رَحْمَةً لِلْعالَمِينَ »
بيان اين همه شده است . كرا بيانست ؟
آن كس را بيانست كه
« بَلْ هُوَ آياتٌ بَيِّناتٌ فِي صُدُورِ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ »
.
( 356 ) ديگر مقام در تمثّل آنست كه عايشهء صدّيقه در حقّ مصطفى - عليه السّلام - و رؤيت او مر خدا را اين نشان مىدهد كه « من زعم أنّ محمّدا رأى ربّه به عين رأسه فقد أعظم على اللّه الفرية » . با عايشه گفت : شب معراج ، او را نديدم ، بذات و حقيقت او ؛ و با ابن عبّاس گفت : ديدم ، بر صورت تمثّل . دريغا از ذات خدا ، تلذّذ يافتن و خبر گرفتن و كيفيّت و ادراك و احاطت ، محالست كه ذات او - تعالى - بيننده را از
هامش
( 1 ) خواندHMخوانندABPSUخواهدR- - سورهء 93 ( الضحى ) آيهء 6 ك - -
( 3 ) و حقBRاوAHMPSU- - بهمA . . . Uبا همB- -
( 4 ) مىHMR - ABPSU- -
( 5 ) سورهء 5 ( المائدة ) آيهء 15 م - -
( 7 ) سورهء 21 ( الانبياء ) آيهء 107 ك - -
( 8 ) سورهء 29 ( العنكبوت ) آيهء 49 ك - -
( 10 ) و رؤيت . . . مىدهدBPنشان و رؤيت . . . نشان را مىدهدASاين نشان باز مىدهد و رؤيت او مر خداى راMاين نشان مىدهدHو رؤيت . . . نيز مىدهدRنشان باز مىدهدU- - به عينBHMRبه غيرAPSU- -
( 11 ) اعظمA . . . UافترىM- - نديدمA . . . UبديدمC- -
( 11 - 12 ) بذات . . . صورتPUاينست حقيقتASبذات حقيقت و با . . . صورتBبه ذاتيت . . . صفتHMبذات . . . صورت صفتR- -
( 12 - 13 ) يافتن . . . و كيفيتAHMPSUو خبرBيافتن و خط گرفتن و كيفيتR- -
( 13 ) و احاطتBHMPR - ASU- -