« إِنَّ الْأَرْضَ لِلَّهِ يُورِثُها مَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِهِ »
اين زمين خاك نباشد كه زمين خاك فنا دارد ، خالق را و باقى را نشايد ؛ زمين بهشت و زمين دل مىخواهد . فردا كه بدين مقام رسى بر تو لازم شود گفتن :
« وَ قالُوا الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي صَدَقَنا وَعْدَهُ وَ أَوْرَثَنَا الْأَرْضَ نَتَبَوَّأُ مِنَ الْجَنَّةِ حَيْثُ نَشاءُ فَنِعْمَ أَجْرُ الْعامِلِينَ »
. و جايى ديگر بيان مىكند :
« وَ لَقَدْ كَتَبْنا فِي الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّكْرِ أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُها عِبادِيَ الصَّالِحُونَ »
.
( 75 ) چون زمين فنا و قالب به زمين بقا و دل مبدّل شود ، مرد را به جايى رساند كه عرش مجيد را در ذرّهاى بيند ، و در هر ذرّهاى عرش مجيد بيند . از آن بزرگ نشنيدهاى كه گفت : در هر ذرّهاى سيصد و شصت حكمت خدا آفريده است ؛ امّا من مىگويم كه در هر ذرّهاى صد هزار حكمت نامتناهى تعبيه است ، و اين ذره در موجودات نگنجد ، و جملهء موجودات نسبت با اين ذرّه ، ذرّهاى نمايد ؛
« وَ إِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ »
همين معنى دارد . دريغا كه مرد منتهى در هر ذرّهاى هفت آسمان و هفت زمين بيند . زهى ذرّهاى كه آينهء كلّ موجودات و مخلوقات آمده ،
هامش
( 1 ) سورهء 7 ( الاعراف ) آيهء 128 ك - - خاكA . . . UخاكىH- - نباشدABHMRSنبودPU- -
( 2 ) فردا كهAMPSUكه فردا كهBتا فردا كهHكه فرداR- -
( 3 - 4 ) سورهء 39 ( الزمر ) آيهء 74 ك - -
( 4 - 5 ) و جايى . . . الصالحونA . . . U - H- -
( 4 - 5 ) سورهء 21 ( الانبياء ) آيهء 105 ك - -
( 6 ) چونHRجودABMPSU- - زمين . . . مرد راAMPSUزمين . . . بشد مرد راBزمين . . . بر زمين . . . مرد راHمرد سالك خيمه از زمين فنا و بشريت بر زمين بقاى دل زند سالك راR- -
( 7 ) مجيد راABPSUمجيدHMR- - در . . .
بيندABMPSUهر ذره بيندHذره نمايدR- -
( 7 - 8 ) مجيد . . . ذرهاىA . . . Uبيند باش تا برسى و خود به بينى از آن . . . ذره حق تعالىR- -
( 8 - 9 ) خدا . . . كهA . . . Uآفريده است اما اين بيچاره مىگويدR- -
( 9 ) نامتناهى تعبيهA . . . UآفريدهR- -
( 10 ) نسبتHRبه نسبتABMPSU- -
( 10 - 11 ) سوره 17 ( الاسراء ) آيهء 44 ك - -
( 11 ) كه مردBHMPRUكه اگر مردمAكه مردمS- - درA . . . U - R- - هر ذرهءA . . . Uاين ذره راH- -
( 12 ) بيندBHMPRUبينندAS- - زهىA . . . U - R- - كلA . . . U - P- - آمدهA . . . UآمدH- -
( 12 - 1 ) و مخلوقات . . . موجوداتA . . . U - R- -