در زمين فرو مىروند .
و منظور از معنى
وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا
قوم فرعون هستند كه چون داخل رود نيل شدند ، مجموع آنها به صورت حيوانات بحريّه از قبيل نهنگ و سگماهى و سگ آبى و ساير حيوانات بحرى درآمدند و پيوسته در غرق مىباشند .
هر كه را كه دست حقّ بر باد داد ، هميشه بر باد است ؛ و آن را كه به صيحه اخذ فرمود ، متّصل به او صيحه زده مىشود ؛ و هر شخصى را كه به زمين فرو برد ، لا ينقطع به زمين فرو مىرود ؛ و آنچه را كه در آب غرق نمود ، پيوسته مستغرق بحار است ؛ و احدى از آحاد خلق را مقدور و ممكن نخواهد شد كه اتيان به مثل اين عذاب بكنند يا اينكه بتوانند آنها را از اين رحمت كه حال طبيعت ثانوى يافته و اسباب آسايش آنها شده است ، خلاصى بدهند و هريك از آنها به مصداق اخبار
كُلُّ حِزْبٍ بِما لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ
در تعذيب حقّ تعالى نيز آسودهاند ؛ و معنى « أرحم الراحمين » آن است كه عذاب او هم در جا و هم موقع خودش اسباب آسايش بشود و لكن آنچيزى كه موجب آسايش اجسام حيوانات در زمين شده است ، در جنب نعمتهاى خداوندى كه از براى مؤمنين در ملأ اعلى فراهم آمده است ، هزار درجه از سوختن و گداختن در ميان آتش شديدتر است . زيرا كه از دور ، سير عوالم ملكوتى را نموده ، در آنوقت با خود مىگويند :
إِنَّما سُكِّرَتْ أَبْصارُنا بَلْ نَحْنُ قَوْمٌ مَسْحُورُونَ
. يعنى : « اين است و جز اين نيست كه چشمهاى ما مست شده است ، بلكه ما قومى هستيم كه ما را سحر كردهاند » كه به اينطور كريه المنظر و بد هيئت و از رحمت خداى تعالى دور افتادهايم .
و در آيهء ديگر مىفرمايد :
فَلَمَّا نَسُوا ما ذُكِّرُوا بِهِ فَتَحْنا عَلَيْهِمْ أَبْوابَ كُلِّ شَيْءٍ