منجر نگردد و بر فرق موجود در عالم اسلام ، فرقههاى جديدى اضافه نشود و آتش اختلاف و شعلههاى آن - به جاى وحدت اسلامى - آنچه را كه موجود است به خاكستر تبديل ننمايد .
بعد از آنكه حكومتى واحد و مستقل در ايران - بعد از تسلط اعراب - به وجود آمد و به حكومت ملوك الطوائفى پايان داد كه پيدايش آن شبيه خواب و خيال مىنمود ، براى اولين بار حاكميتى شيعى مذهب آن هم با حكومت حقهء جعفريهء دوازدهامامى - بر خلاف انتظار امپراطورى عثمانى - قد علم كرد و به نحوى چشمگير در زمانى نسبتا قليل اين حكومت شيعى تبديل به امپراطورى عظيمى گرديد .
شاه عباس كبير ، زمانى به سلطنت رسيد كه قسمتهاى زيادى از خاك پاك و تربت تابناك وطن ، در چنگال اجانب افتاده بود و كليهء مملكت آذربايجان ، از جمله شهر تبريز ، حدود بيست سال در تصرف حكام عثمانى بود و قسمت وسيعى از خاك خراسان ، از جمله شهر مشهد ، پيوسته مورد غارت و تاخت و تاز ازبكان بود .
شاه عباس اول وقتى به حكومت رسيد كه حدود - 17 - سال داشت ولى نوجوانى بود باهوش و داراى نبوغ و استعدادى حيرتآور .
او بعد از بيرون راندن اجانب از مملكت ، شهر اصفهان را به عنوان پايتخت امپراطورى خود انتخاب كرد و جمعى از علماى بزرگ عصر از جمله ، مير سيد محمد باقر مير داماد ، معروف به ميرداماد را با خود به اصفهان آورد .
مير داماد بعد از خواجهء طوسى بزرگترين فيلسوف متفكر اسلامى است كه قبل از سن بيست سالگى از بزرگترين فلاسفه و اساتيد علوم اسلامى به - شمار مىرفت . شهرت او طالبان معرفت را به طرف حوزه تدريس خود كشاند و صدر المتألهين بزرگترين شاگرد او در الهيات است و برخى از أساطين معرفت او را در زمان خود ، بزرگترين متكلم شيعى دانستهاند .
او و خواجهء طوسى بسيارى از عقايد اماميه را براى اولين بار « 1 » به صورتى
هامش
( 1 ) . در شيعه متكلم محقق ، وجود نداشت . تكعلمى و انغمار در فقه و اصول ( و لا غير ) ، داستانى دلخراش دارد . بعضى از متكلمان ما در اعصار قديم ، در