دخالتى نداشته است . زيرا پيامبر از جانب خداوند به هردو مقام منصوب گرديده بود و تأكيد پيامبر بر گرفتن بيعت ، تنها براى تحكيم و تثبيت پايههاى حكومت خود و فراهم ساختن امكانات بوده است .
بيعتى را كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله در روز غدير خم ، از مسلمانان ، دربارهء مقام ولايت كبراى مولا أمير مؤمنان عليه السّلام گرفت بر همين منوال بود ، پس از آنكه بهطور صريح ، على را براى خلافت و امامت پس از خود منصوب نمود ، از مردم پيمان وفادارى گرفت ، تا امكانات خود را - همانگونه كه در اختيار پيامبر قرار دادهاند در اختيار على عليه السّلام نيز قرار دهند و در تثبيت پايههاى حكومت وى بكوشند .
لذا حضرت فرمود :
« اللّهم وال من والاه ، و انصر من نصره ، و اخذل من خذله » « 1 » .
خداوندا ، در پرتو عنايت خود قرار ده ، كسى را كه خود را در پرتو ولايت كبراى على قرار داده و يارى نما كسى را كه على را يارى كند و از عنايت خود محروم ساز كسى را كه على را رها كرده او را تنها گذارد و يارى نكند .
بيعت واجب الوفا است
بيعت ، تعهّدى واجب الوفا است ، زيرا شريعت اسلام ، آن را از لوازم ايمان شمرده و نقض عهد را مايهء فزونى كفر دانسته است .
بيعت از نظر عرف و شرع ، تعهّدى است واجب الوفا كه شرافت و كرامت انسانيّت ، التزام به آن ار ايجاب مىكند . اين خود يك تعهّد شرعى است كه لزوم آن در عرف ، مسلّم بوده ، و شرع آن را امضا و تنفيذ نموده و نقض عهد از ديدگاه عقل و شرع ، گناه بهشمار مىرود .
قرآن ، بر اين أمر به گونههاى مختلف تأكيد كرده است .
اولا ، از آن با عنوان « بيع » - كه از عقود لازمه است - ياد كرده است :
« فَاسْتَبْشِرُوا بِبَيْعِكُمُ الَّذِي بايَعْتُمْ بِهِ »
« 2 » .
ثانيا ، اينگونه بيعت را بيعت با خدا دانسته كه پيمانى است ناگسستنى :
هامش
( 1 ) . الغدير ج 1 ص 11 .
( 2 ) . سورهء توبه 9 : 111 .