5 . مرحلهء عنايت ( توفيق الهى ) : آخرين مرحلهء هدايت ، عنايت يا توفيق الهى است . اين هدايت ويژهء بندگان شايستهاى است كه مراحل قبلى هدايت را به سلامت پشت سر گذاشتهاند . در اين مرحله خداوند زمينهء رسيدن به كمال را براى انسان آماده مىسازد .
اگر انسان به نداى فطرت لبيك گفت و به نور عقل توجه كرد و به راهنمايىهاى شرع نيز عنايت داشت ، شايستگى ورود به مرحلهء پنجم را پيدا مىكند و توفيق الهى شامل او مىشود .
رحمانيت خداوند همان چهار مرحلهء نخست است كه بين همهء انسانها مشترك است ؛ اما رحيميّت خداوند - كه همان توفيق است - ويژهء بندگان شايسته مىباشد .
اين شايستگى در مرحلههاى قبل به دست مىآيد و اگر كسى آن مرحلهها را نگذراند ، حق ورود به مرحلهء پنجم را ندارد .
آيهء
إِنَّا هَدَيْناهُ السَّبِيلَ إِمَّا شاكِراً وَ إِمَّا كَفُوراً
« 1 » به چهار مرحلهء نخست هدايت اشاره مىكند . انسان يا شكر اين هدايتها را به جا مىآورد و آنها را مىپذيرد يا به آن توجهى نكرده ، خود را از بهترين نعمت پروردگارش محروم مىكند و در مسير گمراهى قدم مىگذارد .
انسانى كه با استقامت در مسير هدايت ، مراحل هدايت را به سلامت پشت سر بگذارد ، خودش را براى دريافت فيضهاى آسمانى آماده مىكند :
إِنَّ الَّذِينَ قالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلائِكَةُ أَلَّا تَخافُوا وَ لا تَحْزَنُوا وَ أَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّتِي كُنْتُمْ تُوعَدُونَ * نَحْنُ أَوْلِياؤُكُمْ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ فِي الْآخِرَةِ وَ لَكُمْ فِيها ما تَشْتَهِي أَنْفُسُكُمْ وَ لَكُمْ فِيها ما تَدَّعُونَ * نُزُلًا مِنْ غَفُورٍ رَحِيمٍ * وَ مَنْ أَحْسَنُ قَوْلًا مِمَّنْ دَعا إِلَى اللَّهِ وَ عَمِلَ صالِحاً وَ قالَ إِنَّنِي مِنَ الْمُسْلِمِينَ
« 2 » ؛
« در حقيقت ، كسانى كه گفتند : " پروردگار ما خداست " ، سپس ايستادگى كردند ،
هامش
( 1 ) . « ما راه را به او نشان داديم ، خواه شاكر باشد ( و پذيرا گردد ) يا ناسپاس » . انسان ، 3 .
( 2 ) . فصلت 30 - 33 .