هُوَ أُذُنٌ قُلْ أُذُنُ خَيْرٍ لَكُمْ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ يُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِينَ وَ رَحْمَةٌ لِلَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ الَّذِينَ يُؤْذُونَ رَسُولَ اللَّهِ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ
( 61 )
او محض گوش است ! بگو : گوش ( و شنوندهء ) نيكوئى براى شماست ؛ يقين دارد به اللّه و تصديق مىكند مؤمنان را ( در اخبارشان ) و رحمت است بر آنانى كه ايمان آوردهاند از شما ؛ و آنانى كه رنج مىرسانند ( عيب مىگويند ) رسول اللّه را ، براى ايشان است عذاب دردناك .
تفسير : منافقان چون باهم مىنشستند از حضرت پيغمبر و اسلام بدگويى مىكردند اگر يكى مىگفت اين سخنان به حضرت پيغمبر - صلّى اللّه عليه و سلّم - مىرسد به آن اهميّت نمىدادند و مىگفتند ما مىتوانيم به تاويلات دروغ برائت خود را نزد وى ثابت گردانيم ؛ زيرا ، پيغمبر گوش است و گوش هرچه را بشنود مىپذيرد ؛ فريفتن او بوسيلهء گفتن دشوار نيست . حقيقت اين بود كه حضرت پيغمبر - صلّى اللّه عليه و سلّم - دروغ را از راست باز مىشناخت ولى از حيا و وقار و كرامت نفس مؤاخذه نمىفرمود و به خلق عظيم خويش از آن تغافل و مسامحه مىكرد ولى منافقين نادان مىپنداشتند كه حضرت نبوى به دروغشان ندانسته . خداوند ( ج ) در پاسخ منافقان مىفرمايد . اگر پيغمبر گوش است براى سعادت شما گوش مىباشد و اين عادت او به خير شما تمام مىشود و اگر چنين نبودى نخست شما مؤاخذه مىشديد و هم ممكن است وقتى كه شما به اغماض و خلق عظيم وى اطّلاع مىيافتيد هدايت مىشديد ، سكوت پيغمبر در مقابل اكاذيب شما دليل بر يقين نمودن او بر كلام شما نيست پيغمبر خاصّ بر خدا ( ج ) و مؤمنان يقين دارد البتّه آنان كه از شما دعواى ايمان دارند سكوت و اغماض پيغمبر - صلّى اللّه عليه و سلّم - دربارهء آنها يك نوع رحمت است چه آنها را فورا تكذيب نمىكند و رسوا نمىسازد ؛ اعمال شنيع منافقان از خدا پنهان نيست ؛ كسانى كه در غياب ، پيغمبر را نكوهش مىكنند يا « هو اذن » گفته به وى ايذا مىرسانند منتظر سزاى سخت باشند .