وَ إِنْ كانَ مِنْ قَوْمٍ بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَهُمْ مِيثاقٌ فَدِيَةٌ مُسَلَّمَةٌ إِلى أَهْلِهِ وَ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُؤْمِنَةٍ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيامُ شَهْرَيْنِ مُتَتابِعَيْنِ تَوْبَةً مِنَ اللَّهِ وَ كانَ اللَّهُ عَلِيماً حَكِيماً
( 92 )
و اگر باشد از قومى كه ميان شما و ميانشان عهد است ، پس لازم است خونبهاى رسانده شده به ورثهء آن ، و آزاد كردن گردن يك مسلمان ؛ پس هركه نيابد آن را ، پس لازم است بر وى روزهء دو ماه متوالى براى قبول توبه از جانب خدا ؛ و هست خدا دانا ، باحكمت .
تفسير : در اين آيت نسبت به قتل خطا دو حكم فرود آمده : آزاد كردن بردهء مسلمان ، و اگر نتواند دو ماه مسلسل روزه گرفتن ؛ اين است كفارهء خطاى وى در جناب بارى تعالى ، دوّم ، دادن خونبهاى مقتول به وارث مستحقّ آن . اگر ورثه بخواهد آن را بخشيده مىتواند ، امّا كسى كفّاره را بخشوده نمىتواند . در اينباره سه صورت پديد مىآيد ؛ زيرا ، وارث اين مسلمان كه به خطا كشته شده يا مسلمان است يا كافر ؛ در صورت دوّم ، يا بين آنها صلح است يا دشمنى ؛ در دو صورت اوّل ، دادن خونبها به ورثهء مقتول لازم است ؛ در صورت سوّم ، خونبها لازم نمىآيد ؛ امّا ، كفّاره در هر سه صورت واجب الاداست .
فايده : خونبها به مذهب حنفى دو هزار و هفتصد و چهل روپيه ( مسكوكهء هند ) مىشود ؛ اين پول را خويشاوندان قاتل در ظرف سه سال بر اقساط به ورثهء مقتول بپردازند .
وَ مَنْ يَقْتُلْ مُؤْمِناً مُتَعَمِّداً فَجَزاؤُهُ
و هركه بكشد مسلمانى را به قصد ، پس جزاى وى