براى چيست ؟ ! آيا پس از آنكه خدا ( ج ) شما را راه نمود ، و به شرف اسلام معزّز و مكرّم گردانيد ، و ظلمات جاهليّت را از شما برداشت ( و دلهاى شما را بهم نزديك گردانيد ) ، به حال كفر كه از آن خارج شده بوديد باز مىگرديد ؟ ! به مجرّد استماع آواز پيغمبر ( ص ) همه حلقههاى سلاسل شيطان از هم گسيخت ؛ اوس و خزرج اسلحه مىافگندند ، و همدگر را به آغوش محبّت مىكشيدند ؛ و مىگريستند ؛ و دانستند كه اين تفتين از جانب دشمنانشان است ، و بايد آينده از آن برحذر بود .
در اين واقعه ، اين آيات فرود آمد .
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقاتِهِ وَ لا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ
( 102 )
اى مؤمنان ، بترسيد از خدا ، حقّ ترسيدن از وى ؛ و مميريد مگر مسلمان .
تفسير : بايد در دل هر مسلمان خوف كامل الهى ( ج ) باشد ، و حتّى المقدور از راه تقوى باز نگردد ، و هميشه از بارگاه الهى ( ج ) استقامت طلبد شياطين مىخواهند قدم شما را از راه اسلام بلغزانند ؛ شما بايد آنها را نااميد گردانيد ، و مادام العمر حركتى مكنيد كه مخالف مسلمانى باشد ؛ زندگانى و مرگ شما بايد محض براساس اسلام باشد .
وَ اعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعاً وَ لا تَفَرَّقُوا
و چنگ افگنيد به رسن خدا ، همه شما ، و پراكنده مشويد ؛
تفسير : همه به اتّفاق قرآن كريم را استوار گيريد كه رسن استوار خداست . اين رسن از هم نمىگسلد ؛ امّا ، از دست رها مىشود ! اگر همه متّحدا و به نيروى كامل به آن چنگ زنيد ، هيچ شيطانى موّفق شده نمىتواند « 1 » كه شرّ انگيزد ، و مانند حيات انفرادى ، حيات اجتماعى مسلمانان نيز غير متزلزل و ناقابل اختلال « 2 » مىگردد . از تمسّك به قرآن كريم قومى درهم پاشيده جمع مىشود ،
هامش
( 1 ) . نمىتواند موّفق شود
( 2 ) . غيرقابل اختلال