معين و محدود شده است ؛ شما از حدود آن هرگز خارج مشويد ، و به آنها تماس مكنيد . يا : مطلب آن است كه از رأى و قياس خويش به قدر يك سر مو در آن تفاوتى وارد نسازيد .
وَ لا تَأْكُلُوا أَمْوالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْباطِلِ
و مخوريد مالهاى يكديگرتان را در بين خود به ناحق ،
تفسير : مقصود از روزه تطهير و ادارهء نفس بود ؛ اكنون تطهير اموال بيان مىشود . معلوم گرديد كه خوردن مال حلال تنها در ايّام رمضان ممنوع است ، و انسان بايد مدّت العمر از هر نوع مال حرام اعراض داشته باشد ، اين مسئله طبعا حدّى معيّن ندارد . هر مالى كه بوسيلهء دزدى ، خيانت ، فريب ، رشوت ، ظلم ، خريد و فروش ناجايز ، سود و مانند آن حاصل شود قطعا حرام و ناجايز است .
وَ تُدْلُوا بِها إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا فَرِيقاً مِنْ أَمْوالِ النَّاسِ بِالْإِثْمِ وَ أَنْتُمْ تَعْلَمُونَ
( 188 )
و مرسانيد آن را به سوى حاكمان ، تا بخوريد يك حصه از مالهاى مردم به ستم ( ناحق ) ؛ و شما مىدانيد .
تفسير : به ارباب حكم نرسانيد ؛ يعنى ستمكاران را از دارائى مردم آگاه نسازيد ؛ يا مال خود را به رشوت به حكمداران مرسانيد و در اثر موافقت آنها مال مردم را مخوريد ؛ همچنين به شهادت و سوگند دروغ و دعواى ناحق به مال مردم تصرّف نكنيد ، حال آنكه شما عدم حقّيّت خويش را مىدانيد .
يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْأَهِلَّةِ
مىپرسند ترا از سبب اختلاف ماهها ؛