مىبينيم سميع و بصير نتيجهء « نبتليه » است .
3 -
إِنَّا هَدَيْناهُ السَّبِيلَ إِمَّا شاكِراً وَ إِمَّا كَفُوراً
منظور از هدايت إراءة الطريق است ، شايد به هدايت تكوينى نيز شامل باشد ، شكر اظهار نعمت و قدر دانى از آن و كفران پوشاندن نعمت و ناسپاسى به آن است ، سبيل همان راه حق است كه انسان را به سعادت مىرساند .
شاكر و كفور حال است از ضمير « هديناه » يعنى در هر حال كه باشد ، از طرف خدا هدايت شده است و حجت بر او تمام گرديده است .
4 -
إِنَّا أَعْتَدْنا لِلْكافِرِينَ سَلاسِلَ وَ أَغْلالًا وَ سَعِيراً
نتيجه كفران و عدم بهرهگيرى از هدايت الهى است ، سلاسل مطلق زنجير و اغلال زنجيرى است كه بر گردن نهند ، هر چه هست آنها از اعمال دنيا به وجود آمدهاند ، همانطور كه اعمال بد در دنيا آنها را به زنجير كشيد و مجال رفتن به راه حق را نداد در آخرت مجسم خواهند شد .
5 -
إِنَّ الْأَبْرارَ يَشْرَبُونَ مِنْ كَأْسٍ كانَ مِزاجُها كافُوراً
بنا بر شأن نزول مصداق اولى ابرار در اين آيه على و فاطمه و حسنين صلوات عليهم هستند .
در مجمع البيان فرموده : اهل بيت عليهم السّلام و موافقان آنها و بسيارى از مخالفانشان اتفاق دارند بر اينكه مراد از آيه چهار بزرگوار فوق هستند و اين آيه و آيات ما بعد متعين در آنهاست ، مراد از كاس كاسه شراب است ، كافور يا عطر معروف است و يا نام چشمهايست نكره آمدن براى تفخيم مىباشد ، در صورت نام چشمه بودن تقدير آن « من كافور » است .
6 -
عَيْناً يَشْرَبُ بِها عِبادُ اللَّهِ يُفَجِّرُونَها تَفْجِيراً
عينا مىشود منصوب به نزع خافض باشد يعنى : « من عين » و شايد نصب