نمىتوانيد هر ده نفر يك نفر از مأموران آتش را بگيريد .
ابو الاسد جمحى كه از شجاعان بود گفت : من به تنهايى از عهدهء هفده نفرشان بر مىآيم . . . از دو نفر نيز شما كفايت كنيد ، در جواب اين سخن آيه
وَ ما جَعَلْنا أَصْحابَ النَّارِ . . .
نازل گرديد :
نگارنده گويد : اگر چنين چيزى هم نباشد ، قرآن آن را به طور دفع دخل در نظر آورده است .
31 -
وَ ما جَعَلْنا أَصْحابَ النَّارِ إِلَّا مَلائِكَةً
منظور از اصحاب نار مأموران آتش است ، يعنى آنها ملائكهاند شما نمىتوانيد با آنها مقابله كنيد .
وَ ما جَعَلْنا عِدَّتَهُمْ إِلَّا فِتْنَةً لِلَّذِينَ كَفَرُوا
در الميزان فرموده : گفتهاند مراد از جعل به حسب خبر دادن است نه به حسب تكوين ، يعنى نوزده نفر بودن آنها براى امتحان نيست بلكه خبر دادن براى امتحان است تا به بينيم مشركان در مقابل اين خبر چه خواهند گفت .
عكس العمل كفار ظاهرا همان بود كه از ابو جهل نقل گرديد . اين احتمال حق است زيرا فقط خبر دادن مىتواند براى امتحان باشد نه نوزده بودن در واقع .
لِيَسْتَيْقِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ وَ يَزْدادَ الَّذِينَ آمَنُوا إِيماناً
تعليل دوم و سوم است يعنى تا اهل كتاب يقين كنند كه قرآن حق است زيرا اين عدد در كتاب آنها نيز هست . و نيز چون اهل كتاب به اين عدد اقرار كردند ، آن سبب ازدياد ايمان مؤمنان خواهد بود ، ظاهر آن بود كه در اول « ليستيقن » و او عطف آيد .
جوامع الجامع در توجيه آن گويد : كانّه قال جعلنا عدتهم عدة من شأنها ان يفتتن بها لاجل استيقان اهل الكتاب . . . »